Eğitim Hizmetlerimiz
Kategori Proses Güvenliği ve Endüstriyel Risk Yönetimi Eğitimleri
Acil Durum Planlamasında Proses Güvenliği Eğitimi
Acil Durum Planlamasında Proses Güvenliği Eğitimi
Acil Durum Planlamasında Proses Güvenliği Eğitimi; büyük kaza senaryolarını algılama, alarm, kaynak kontrolü, tahliye veya yerinde korunma, müdahale, dış koordinasyon ve tatbikat adımlarına dönüştürmeyi uygulamalı olarak ele alır.
Acil Durum Planlamasında Proses Güvenliği Nedir?
Acil durum planlamasında proses güvenliği; tehlikeli kimyasal ve enerji içeren proseslerde oluşabilecek kayıp muhafaza, yangın, patlama, toksik yayılım ve çevresel etki senaryolarını önceden değerlendirerek insanları, çevreyi, varlıkları ve iş sürekliliğini koruyacak müdahale sisteminin kurulmasıdır. Etkili plan, yalnızca alarm verilmesi ve insanların toplanma alanına gönderilmesinden oluşmaz. Olayın erken algılanması, prosesin güvenli duruma alınması, salımın izole edilmesi, koruyucu eylemin seçilmesi, müdahale ekiplerinin güvenli sınırlar içinde çalışması ve dış kurumlarla ortak durum resmi oluşturulması gerekir.
Vizyonder programı; risk analizi ve sonuç modellemesi çıktılarının uygulanabilir senaryo kartlarına, alarm seviyelerine, rol tanımlarına, müdahale zonlarına ve tatbikat kriterlerine dönüştürülmesine odaklanır. Acil durum planı önleyici proses güvenliği bariyerlerinin yerine geçmez; bariyerlerin yetersiz kaldığı olaylarda sonuçları sınırlandıran son savunma katmanlarından biridir. Eğitimde hazırlanan örnekler, tesise özel resmî dâhili acil durum planı veya mevzuat uygunluk değerlendirmesi değildir.
Eğitim İçeriği
Program, büyük kaza senaryosundan tatbikat ve sürekli iyileştirmeye kadar ilerleyen 12 teknik modülden oluşur.
Modül 1Proses Güvenliği Perspektifinden Acil Durum Planlama
Modülün amacı: Acil durum planını genel işyeri tahliye prosedüründen ayırmak ve büyük kaza riskleriyle ilişkilendirmek.
- Önleme, hazırlık, müdahale, iyileştirme ve öğrenme döngüsü
- Kayıp muhafaza, yangın, patlama, toksik yayılım ve çevresel etki
- Dâhili plan, harici plan ve karşılıklı yardım ilişkisi
- Planın proses güvenliği yönetim sistemindeki yeri
Uygulama: Genel bir acil durum planındaki proses güvenliği boşluklarının tespit edilmesi.
Katılımcı kazanımı: Katılımcı, planın büyük kaza senaryolarına dayanması gereken bölümlerini belirler.
Modül 2Büyük Kaza Senaryolarının Acil Durum Planına Aktarılması
Modülün amacı: HAZOP, LOPA, QRA ve sonuç modellemesi çıktılarından müdahale senaryoları üretmek.
- Temsil edici ve makul en kötü durum senaryoları
- Başlatıcı olay, kritik olay ve sonuç dalları
- Yangın, patlama, toksik bulut ve domino gelişimi
- Senaryo kartı ve müdahale varsayım kaydı
Uygulama: Bir proses salımının alarmdan müdahale sonuna kadar senaryo kartına dönüştürülmesi.
Katılımcı kazanımı: Katılımcı, risk analizi çıktısını uygulanabilir acil durum senaryosuna çevirir.
Modül 3Algılama, Alarm ve Olay Seviyesinin Belirlenmesi
Modülün amacı: Olayın erken algılanması ve uygun müdahale seviyesine yükseltilmesi için karar kriterleri oluşturmak.
- Gaz, alev, duman, basınç ve proses sapması algılama sistemleri
- Alarm öncelikleri ve yanlış alarm yönetimi
- Yerel olay, tesis acil durumu ve kuruluş dışı etki seviyeleri
- Alarm doğrulama, bildirim ve eskalasyon süresi
Uygulama: Gaz dedektörü alarmından tesis acil durumuna geçiş için karar matrisi hazırlanması.
Katılımcı kazanımı: Katılımcı, ölçülebilir alarm ve eskalasyon kriterleri geliştirir.
Modül 4Acil Durum Organizasyonu ve Komuta Yapısı
Modülün amacı: Belirsizlik altında hızlı, güvenli ve koordineli karar verecek organizasyonu tasarlamak.
- Olay komutanı, saha müdahale, teknik danışmanlık ve iletişim rolleri
- Yetki devri, yedekleme ve vardiya kapsamı
- Kontrol merkezi ve alternatif komuta noktası
- Karar kayıtları ve ortak durum resmi
Uygulama: Rol kartlarıyla ilk 20 dakikalık olay komuta simülasyonu.
Katılımcı kazanımı: Katılımcı, rol ve yetkileri çakışmayan bir komuta yapısını değerlendirir.
Modül 5Acil Durdurma, İzolasyon ve Kaynak Kontrolü
Modülün amacı: Müdahalenin ilk hedefi olan salımın durdurulması veya sınırlandırılmasını planlamak.
- ESD, uzaktan izolasyon, depresürizasyon ve tahliye sistemleri
- Enerji kaynaklarının güvenli kesilmesi
- Kritik vana, drenaj, pompa ve elektrik kontrolü
- Müdahale ile proses güvenliği bariyerleri arasındaki ilişki
Uygulama: Hat kaçağında uzaktan izolasyon ve manuel müdahale seçeneklerinin karşılaştırılması.
Katılımcı kazanımı: Katılımcı, kaynak kontrolü için güvenli ve uygulanabilir müdahale seçeneklerini ayırır.
Modül 6Yangın ve Patlama Müdahale Stratejileri
Modülün amacı: Termal radyasyon, aşırı basınç ve domino riski altında müdahale sınırlarını belirlemek.
- Havuz yangını, jet yangını, parlama yangını ve BLEVE yaklaşımı
- Soğutma, köpük, su perdesi ve kontrollü yanma kararları
- Patlama sonrası ikincil hasar ve gaz birikimi
- Güvenli yaklaşma yönü, müdahale zonu ve geri çekilme kriterleri
Uygulama: LPG veya hidrokarbon yangınında savunmacı ve saldırgan müdahale seçeneklerinin değerlendirilmesi.
Katılımcı kazanımı: Katılımcı, müdahale kararını fiziksel etki ve domino riskiyle ilişkilendirir.
Modül 7Toksik Yayılımda Koruyucu Eylemler
Modülün amacı: Toksik bulutun çalışanlar ve çevredeki alıcılar üzerindeki etkisini azaltacak kararları geliştirmek.
- Konsantrasyon, doz, maruziyet süresi ve tehdit bölgeleri
- Tahliye, yerinde korunma ve kontrollü sığınma
- Rüzgâr yönü, çapraz rüzgâr kaçışı ve güzergâh seçimi
- Solunum koruması, dekontaminasyon ve tıbbi triyaj
Uygulama: Farklı rüzgâr koşullarında tahliye ve yerinde korunma kararlarının karşılaştırılması.
Katılımcı kazanımı: Katılımcı, toksik olaylarda koruyucu eylemleri senaryoya göre seçer.
Modül 8Toplanma Alanları, Kaçış ve Personel Hesabı
Modülün amacı: İnsanların tehlike bölgesinden güvenli biçimde çıkarılması ve eksiksiz hesap verilmesini sağlamak.
- Birincil ve alternatif toplanma alanları
- Rüzgâr, termal radyasyon, aşırı basınç ve domino etkisi
- Kaçış güzergâhları, engelliler, ziyaretçiler ve yükleniciler
- Elektronik veya manuel personel sayımı ve kayıp kişi protokolü
Uygulama: Yerleşim planında güvensiz toplanma alanlarının ve alternatiflerin belirlenmesi.
Katılımcı kazanımı: Katılımcı, toplanma alanlarını yalnızca mesafeye göre değil senaryo etkilerine göre değerlendirir.
Modül 9Çevresel Etki, Dökülme ve Söndürme Suyu Yönetimi
Modülün amacı: Acil müdahale sırasında ikincil çevresel sonuçların kontrolünü planlamak.
- Kanalizasyon, yağmur suyu, yüzey suyu ve toprak etkileri
- Set, drenaj, kapatma vanası ve geçici bariyerler
- Kirlenmiş söndürme suyu ve köpük yönetimi
- Numune alma, çevresel izleme ve bildirim
Uygulama: Kimyasal dökülme ve yangın söndürme suyunun yayılım yolları için kontrol planı hazırlanması.
Katılımcı kazanımı: Katılımcı, çevresel yayılımı müdahalenin ayrılmaz bir parçası olarak ele alır.
Modül 10Kuruluş Dışı Koordinasyon ve Kriz İletişimi
Modülün amacı: Kamu kurumları, komşu kuruluşlar ve toplumla zamanında ve tutarlı koordinasyon kurmak.
- İtfaiye, AFAD, sağlık, kolluk ve çevre birimleriyle bilgi paylaşımı
- Karşılıklı yardım ve ortak kaynak planı
- Komşu tesisler ve domino etkisi bildirimi
- Yetkili sözcü, medya, çalışan ailesi ve kamu bilgilendirmesi
Uygulama: İlk bildirim formu ve kurumlar arası bilgi aktarım senaryosu.
Katılımcı kazanımı: Katılımcı, dış paydaşlara teknik açıdan yeterli ve tutarlı bilgi aktarır.
Modül 11Tatbikat Tasarımı, Gözlem ve Performans Ölçümü
Modülün amacı: Planın masa başında değil, ölçülebilir tatbikatlarla doğrulanmasını sağlamak.
- Masa başı, fonksiyonel ve saha tatbikatı
- Amaç, kapsam, enjektör ve başarı kriterleri
- Alarm, müdahale, tahliye ve iletişim sürelerinin ölçümü
- Gözlemci formları, güvenli tatbikat kontrolü ve aksiyon takibi
Uygulama: Toksik salım senaryosu için tatbikat amaçları ve değerlendirme kriterleri hazırlanması.
Katılımcı kazanımı: Katılımcı, gösteri niteliğinde değil öğrenme üreten tatbikat tasarlar.
Modül 12Planın Güncellenmesi, Denetimi ve Olay Sonrası Öğrenme
Modülün amacı: Acil durum planını değişikliklere ve öğrenilen derslere göre canlı tutmak.
- MOC, yeni kimyasal, kapasite artışı ve yerleşim değişikliği
- İletişim listesi, ekipman ve kaynak envanteri güncelliği
- Tatbikat ve gerçek olay sonrası değerlendirme
- Düzeltici faaliyet, kapanış kanıtı ve yönetim gözden geçirmesi
Uygulama: Eski bir planın güncellik, senaryo ve doğrulama açısından denetlenmesi.
Katılımcı kazanımı: Katılımcı, planı periyodik belge değil sürekli iyileştirilen sistem olarak yönetir.
Bu Eğitimde Neler Kazanacaksınız?
Katılımcıların plan metnini okumaktan öte, senaryo bazlı karar ve müdahale sistemi geliştirmesi hedeflenir.
1Büyük kaza senaryolarını acil durum planına aktarabilme
Büyük kaza senaryolarını acil durum planına aktarabilme.
2Alarm ve olay seviyesi kriterlerini tanımlayabilme
Alarm ve olay seviyesi kriterlerini tanımlayabilme.
3Acil durum rollerini ve yetki sınırlarını yapılandırabilme
Acil durum rollerini ve yetki sınırlarını yapılandırabilme.
4Kaynak kontrolü ve acil izolasyon seçeneklerini değerlendirebilme
Kaynak kontrolü ve acil izolasyon seçeneklerini değerlendirebilme.
5Yangın ve patlama müdahale zonlarını yorumlayabilme
Yangın ve patlama müdahale zonlarını yorumlayabilme.
6Toksik olaylarda tahliye ve yerinde korunmayı ayırabilme
Toksik olaylarda tahliye ve yerinde korunmayı ayırabilme.
7Toplanma alanlarını fiziksel etki sonuçlarıyla değerlendirebilme
Toplanma alanlarını fiziksel etki sonuçlarıyla değerlendirebilme.
8Personel sayımı ve kayıp kişi sürecini tasarlayabilme
Personel sayımı ve kayıp kişi sürecini tasarlayabilme.
9Domino etkisi ve ikincil olay ihtimalini dikkate alabilme
Domino etkisi ve ikincil olay ihtimalini dikkate alabilme.
10Söndürme suyu ve çevresel yayılım riskini yönetebilme
Söndürme suyu ve çevresel yayılım riskini yönetebilme.
11Kamu kurumları ve komşu kuruluşlarla koordinasyon kurabilme
Kamu kurumları ve komşu kuruluşlarla koordinasyon kurabilme.
12Senaryo bazlı tatbikat ve performans kriteri geliştirebilme
Senaryo bazlı tatbikat ve performans kriteri geliştirebilme.
13Planın MOC ve proses değişiklikleriyle güncellenmesini sağlayabilme
Planın MOC ve proses değişiklikleriyle güncellenmesini sağlayabilme.
14Eğitim uygulaması ile resmî dâhili acil durum planını ayırabilme
Eğitim uygulaması ile resmî dâhili acil durum planını ayırabilme.
Büyük Kaza Türlerine Göre Acil Durum Öncelikleri
| Senaryo | İlk kritik karar | Başlıca koruyucu eylem | Planlama odağı |
|---|---|---|---|
| Toksik salım | Bulut yönü ve maruziyet bölgesinin belirlenmesi | Yerinde korunma, kontrollü tahliye veya çapraz rüzgâr kaçışı | Algılama, meteoroloji, bina koruması, solunum ve dekontaminasyon |
| Jet veya havuz yangını | Kaynağın izolasyonu ve termal etkinin sınırlandırılması | Güvenli tahliye, soğutma, köpük veya savunmacı müdahale | Radyasyon zonu, su/köpük kapasitesi, domino ve geri çekilme |
| Patlama riski | Yanıcı bulut ve tutuşma ihtimalinin değerlendirilmesi | Ateşleme kaynaklarının kontrolü ve hızlı tehlike bölgesi boşaltma | Aşırı basınç, bina dayanımı, ikincil salımlar ve personel hesabı |
| BLEVE ihtimali | Basınçlı kabın yangına maruziyetinin tanınması | Geniş geri çekilme, soğutma ve uzaktan müdahale | Fireball, parçacık etkisi, zaman kritik karar ve dış çevre |
| Çevresel dökülme | Yayılım yolunun ve alıcı ortamın belirlenmesi | Drenaj kapatma, setleme, toplama ve çevresel bildirim | Söndürme suyu, kanalizasyon, yüzey suyu, toprak ve atık |
Alarm ve Koruyucu Eylem Karar Matrisi
| Karar alanı | Değerlendirilecek bilgiler | Örnek çıktı |
|---|---|---|
| Olay seviyesi | Salım miktarı, bariyer durumu, etki alanı ve büyüme potansiyeli | Yerel müdahale, tesis acil durumu veya kuruluş dışı etki |
| Kaynak kontrolü | ESD, vana, pompa, enerji, depresürizasyon ve manuel erişim riski | Uzaktan izolasyon, kontrollü durdurma veya müdahale yasağı |
| Koruyucu eylem | Yangın/patlama/toksik etki, rüzgâr, süre, güzergâh ve bina koruması | Tahliye, yerinde korunma, kontrollü sığınma veya alan kapatma |
| Müdahale zonu | Radyasyon, aşırı basınç, toksik eşik, domino ve ekipman dayanımı | Sıcak, ılık ve soğuk bölge ile geri çekilme hattı |
| Dış bildirim | Kuruluş dışı etki, çevresel yayılım, kamu kaynağı ve toplum riski | İtfaiye, AFAD, sağlık, çevre, kolluk ve komşu kuruluş bildirimi |
Karar kriterleri tesise özgü senaryolar, güncel proses bilgileri, modelleme sonuçları ve yetkili kurum gereklilikleriyle doğrulanmalıdır.
Senaryo Kartında Bulunması Gereken Bilgiler
| Bilgi grubu | İçerik | Kullanım amacı |
|---|---|---|
| Olay tanımı | Ekipman, madde, proses koşulu, salım türü ve olası gelişim | Ortak ve anlaşılır senaryo resmi oluşturmak |
| Algılama ve alarm | Dedektör, proses göstergesi, gözlem, alarm seviyesi ve doğrulama | Olayın erken tanınmasını ve doğru eskalasyonu sağlamak |
| İlk eylemler | ESD, izolasyon, enerji kesme, bildirim ve alan kontrolü | Olayın büyümesini sınırlandırmak |
| Etki ve zonlar | Termal, basınç, toksik, çevresel ve domino bölgeleri | İnsan ve müdahale kaynaklarını güvenli konumlandırmak |
| Koruyucu eylem | Tahliye, yerinde korunma, toplanma, solunum ve dekontaminasyon | Çalışanlar ve çevredeki alıcılar için doğru koruma sağlamak |
| Kaynak ve sorumluluk | Rol, ekipman, köpük/su, ölçüm, sağlık ve dış kurum ihtiyacı | Görevlerin uygulanabilirliğini ve kaynak yeterliliğini doğrulamak |
Uygulamalı Vaka Çalışmaları
Kimler Katılmalıdır?
- Proses güvenliği ve İSG ekipleri: Risk analizi sonuçlarını acil durum görevleri ve koruyucu eylemlerle ilişkilendirir.
- Operasyon ve üretim ekipleri: Prosesin güvenli duruma alınması, ESD ve izolasyon adımlarını planlar.
- Bakım ve güvenilirlik ekipleri: Acil ekipmanların erişilebilirliği, dayanımı ve periyodik kontrolünü değerlendirir.
- Acil durum, yangın ve güvenlik ekipleri: Müdahale zonu, ekipman, geri çekilme ve saha kontrolünü geliştirir.
- Çevre ve sağlık ekipleri: Çevresel yayılım, dekontaminasyon, triyaj ve maruziyet takibini planlar.
- Yönetim ve kriz ekipleri: Komuta, dış koordinasyon, iletişim ve iş sürekliliği kararlarını yapılandırır.
- Kamu ve yerel müdahale birimleri: Kuruluş senaryoları ile dış müdahale kaynakları arasındaki koordinasyonu güçlendirir.
Eğitim Yöntemi ve Planlama
Teknik anlatım; senaryo kartı, alarm matrisi, yerleşim planı, tehdit bölgesi, rol kartları, masa başı tatbikat ve eğitmen geribildirimiyle desteklenir.
Tesis türü, kimyasal envanter, proses güvenliği çalışmaları, acil kaynaklar, vardiya yapısı ve kamu koordinasyonu eğitim öncesinde değerlendirilir.
| Alan | Planlama bilgisi |
|---|---|
| Eğitim türü | Teknik, uygulamalı ve kuruma özel eğitim |
| Format | Online canlı sınıf, yüz yüze veya kurum içi |
| Seviye | Temel, orta veya ileri; ihtiyaç analizine göre |
| Süre | Senaryo sayısı, tatbikat kapsamı ve katılımcı seviyesine göre belirlenir |
| Materyal | Senaryo kartı, alarm ve karar matrisi, rol kartı, tatbikat gözlem formu ve kontrol listeleri |
| Uygulama | Masa başı simülasyon, yerleşim planı değerlendirmesi ve grup sunumu |
| Ölçme | Test, vaka çıktısı, tatbikat performansı veya eğitmen değerlendirmesi |
Sık Yapılan Planlama Hataları
Acil durum hazırlığının gerçek olay performansını düşüren yaygın hatalar:
1Planı yalnızca yangın ve tahliye prosedürü olarak görmek
Büyük kaza planı; toksik yayılım, patlama, çevresel etki, domino gelişimi ve kaynak kontrolünü de kapsamalıdır.
2Planı risk analizi ve modelleme sonuçlarından bağımsız hazırlamak
Senaryo, tehdit bölgesi ve hassas alıcı bilgisi olmadan koruyucu eylemler gerekçelendirilemez.
3Her olayda otomatik tahliye kararı vermek
Toksik bulut güzergâhı veya dış ortam etkisi nedeniyle bazı senaryolarda yerinde korunma daha güvenli olabilir.
4Toplanma alanını yalnızca tesisten uzaklığa göre seçmek
Rüzgâr yönü, radyasyon, aşırı basınç, domino etkisi ve kaçış güzergâhı birlikte değerlendirilmelidir.
5Alarm seviyelerini ölçülebilir kriterlere bağlamamak
Belirsiz alarm tanımları olayın geç yükseltilmesine veya gereksiz eskalasyona yol açabilir.
6Müdahale ekibine proses ve kimyasal bilgisi sağlamamak
Ekipman içeriği, izolasyon noktaları, reaksiyon tehlikesi ve SDS bilgileri ilk müdahale kararları için kritiktir.
7Manuel müdahaleyi uzaktan izolasyonla eşdeğer görmek
Toksik, termal veya patlama etkisi altındaki manuel müdahale personeli kabul edilemez riske maruz bırakabilir.
8Yüklenici, ziyaretçi ve vardiya dışı personeli hesaba katmamak
Personel sayımı ve bildirim süreçleri sahadaki tüm insanları kapsamalıdır.
9Söndürme suyu ve çevresel yayılımı göz ardı etmek
Müdahale sırasında kanalizasyon, yüzey suyu ve toprakta ikincil büyük çevresel zarar oluşabilir.
10Telefon listesini koordinasyon planı sanmak
Dış kurumlara hangi bilginin, kim tarafından, ne zaman ve hangi formatta aktarılacağı tanımlanmalıdır.
11Tatbikatı haberli tahliye gösterisine dönüştürmek
Tatbikat alarm, karar, komuta, kaynak kontrolü ve iletişim performansını sınamalıdır.
12Eğitim çıktısını resmî plan yerine kullanmak
Eğitim örnekleri öğrenme amaçlıdır; tesise özel resmî plan güncel saha verileri ve mevzuat gerekleriyle ayrıca hazırlanmalıdır.
Neden Vizyonder?
- Senaryo temelli yaklaşım: Genel prosedürler yerine tesise özgü büyük kaza gelişimleri üzerinden çalışılır.
- Proses–müdahale bütünlüğü: Risk analizi, algılama, izolasyon, koruyucu eylem ve müdahale aynı zincirde ele alınır.
- Çok disiplinli katılım: Operasyon, bakım, İSG, çevre, acil durum ve yönetim ekipleri ortak karar dili geliştirir.
- Uygulamalı çıktı: Senaryo kartı, alarm matrisi, rol kartı ve tatbikat değerlendirme formu hazırlanır.
- Dış koordinasyon: Kamu kurumları, komşu kuruluşlar ve karşılıklı yardım yapıları planlamaya dâhil edilir.
- Şeffaf kapsam: Eğitim uygulaması ile resmî dâhili acil durum planı hizmeti açık biçimde ayrılır.
- Esnek format: Online, yüz yüze veya kurum içi; masa başı ya da saha uygulamalı planlanabilir.
Kurumunuza Özel Acil Durum Planlama Atölyesi
Büyük kaza senaryolarınız, tesis yerleşiminiz, kimyasal envanteriniz ve müdahale kaynaklarınız doğrultusunda alarm, izolasyon, tahliye veya yerinde korunma, komuta, dış koordinasyon ve tatbikat çalışmalarını içeren kuruma özel program hazırlanabilir.
Eğitim Planı Talep EtSıkça Sorulan Sorular
1Acil durum planlamasında proses güvenliği ne anlama gelir?
Acil durum planının kayıp muhafaza, yangın, patlama, toksik yayılım, çevresel etki ve domino senaryolarına dayandırılmasıdır. Amaç yalnızca tahliye etmek değil; olayı erken algılamak, kaynağı kontrol etmek, insanları ve çevreyi korumak, koordineli müdahale etmek ve sonuçları sınırlamaktır.
2Bu eğitim kimler için uygundur?
Eğitim; proses güvenliği, İSG, operasyon, üretim, bakım, çevre, acil durum, güvenlik, proje ve yönetim ekipleri ile büyük kaza planlamasında görev alan kamu ve yerel müdahale birimleri için uygundur.
3Genel acil durum planı ile proses güvenliği odaklı plan arasındaki fark nedir?
Genel plan yangın, deprem, ilk yardım ve tahliye gibi başlıkları kapsayabilir. Proses güvenliği odaklı plan ise belirli tehlikeli kimyasalların, ekipmanların ve büyük kaza senaryolarının algılama, izolasyon, müdahale, tehdit bölgesi ve dış etki gerekliliklerini ayrıntılandırır.
4Büyük kaza senaryoları plana nasıl aktarılır?
Risk analizinde belirlenen kritik olaylar; kaynak terim, sonuç modeli, olay gelişimi, alarm belirtileri, önleyici ve azaltıcı bariyerler, müdahale görevleri, koruyucu eylemler ve kapanış kriterleriyle senaryo kartlarına dönüştürülür.
5Tahliye mi yerinde korunma mı tercih edilmelidir?
Karar olay türüne, toksik bulutun yönüne, maruziyet süresine, kaçış güzergâhına, bina korumasına ve uyarı süresine bağlıdır. Yangın ve patlamada tahliye gerekebilirken bazı toksik salımlarda güvenli binada yerinde korunma daha düşük riskli olabilir.
6Toplanma alanı nasıl belirlenir?
Toplanma alanı yalnızca ekipmandan uzaklığına göre seçilmez. Termal radyasyon, aşırı basınç, toksik yayılım, hâkim ve değişken rüzgâr yönleri, domino etkisi, kaçış yolları ve alternatif alan ihtiyacı birlikte değerlendirilir.
7Acil durum planında proses izolasyonu neden önemlidir?
Salım veya enerji kaynağı devam ettiği sürece olay büyüyebilir. ESD, uzaktan vana kapatma, pompa durdurma, depresürizasyon ve drenaj gibi işlemler toplam salınan miktarı ve yangın, patlama veya toksik etkiyi azaltabilir.
8Domino etkisi acil durum planında nasıl ele alınır?
Birincil yangın veya patlamanın komşu ekipmanları etkilemesi, ortak enerji ve yardımcı sistemleri devre dışı bırakması ve yeni salımlar oluşturması değerlendirilir. Müdahale zonları, soğutma öncelikleri, geri çekilme kriterleri ve karşılıklı yardım buna göre planlanır.
9Toksik salımda hangi bilgiler gerekir?
Kimyasalın özellikleri, salım hızı ve süresi, rüzgâr yönü ve hızı, atmosferik kararlılık, tehdit bölgeleri, bina içi korunma kapasitesi, solunum koruması, dekontaminasyon ve tıbbi müdahale bilgileri gerekir.
10Dâhili ve harici acil durum planları nasıl ilişkilendirilir?
Dâhili plan kuruluş içindeki kontrol ve müdahaleyi; harici plan ise kuruluş dışındaki halk, çevre, ulaşım ve kamu kaynaklarına ilişkin müdahaleyi düzenler. Senaryo, bildirim, bilgi paylaşımı ve tatbikat noktalarında iki planın uyumlu olması gerekir.
11Tatbikatlar hangi sıklıkta ve nasıl yapılmalıdır?
Sıklık ilgili mevzuat, risk seviyesi, değişiklikler ve kurum planına göre belirlenir. Masa başı, fonksiyonel ve saha tatbikatları farklı yetkinlikleri sınar; her tatbikatta ölçülebilir amaçlar, gözlem kriterleri ve düzeltici faaliyet takibi bulunmalıdır.
12Acil durum planı hangi durumlarda güncellenmelidir?
Yeni kimyasal veya ekipman, kapasite ve proses değişikliği, MOC, yerleşim değişikliği, yeni modelleme sonucu, organizasyon değişikliği, iletişim ve kaynak değişimi, tatbikat bulgusu veya gerçek olay sonrasında plan gözden geçirilmelidir.
13Eğitim online yapılabilir mi?
Evet. Canlı çevrim içi formatta senaryo kartları, alarm ve karar matrisleri, yerleşim planları, tehdit bölgeleri ve masa başı tatbikatlar ekran paylaşımı ve grup çalışmalarıyla uygulanabilir. Saha turu gerektiren kısımlar yüz yüze programla desteklenebilir.
14Eğitim sonunda resmî dâhili acil durum planı hazırlanır mı?
Hayır. Eğitimde oluşturulan senaryo ve plan örnekleri öğrenme amacı taşır. Tesise özel resmî plan; güncel proses verileri, saha incelemesi, modelleme sonuçları, görevli kuruluşlarla koordinasyon ve yürürlükteki mevzuat gerekleriyle ayrıca hazırlanmalıdır.
Teknik Kaynaklar
- Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı – BEKRA İşletmeciler İçin Rehber
- Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı – BEKRA Rehber Sayfası
- UK HSE – Emergency Planning for Major Accidents
- UK HSE – Emergency Response and Spill Control
- US OSHA – Process Safety Management Standard
- European Commission JRC – Handbook of Major Accident Scenarios
Kurumunuza Özel Proses Güvenliği Odaklı Acil Durum Eğitimi Planlayın
Büyük kaza acil durumlarının etkili yönetimi; güncel senaryo, erken algılama, ölçülebilir karar kriterleri, güvenli kaynak kontrolü, doğru koruyucu eylem ve koordineli tatbikat gerektirir. Vizyonder Eğitim ve Danışmanlık, proses güvenliği, operasyon, bakım, İSG, çevre, acil durum ve yönetim ekiplerinize uygun uygulamalı eğitim programı tasarlar.
Hizmetiçi Eğitim ve Seminer Talepleriniz İçin
İstanbul: Meşrutiyet Mahallesi, Kodaman Sokak, Bahar Apartmanı No:6 Daire:7 Nişantaşı - Şişli / İstanbul 34363
Ankara: Dumlupınar Bulvarı No:280/G-1253 ODTÜ Teknokent Bilişim ve İnovasyon Merkezi Çankaya - Ankara 06800
Antalya: Etiler Mah. Evliya Çelebi Cad. No:23 İç Kapı No: 106 Muratpaşa / Antalya 07010
Faks: +90 850 811 2016
Bu Kategorideki Popüler Eğitimler
"Uygulamalı Eğitim" verilmektedir. Bu eğitimde katılımcılar, baştan sona canlandırmalı olarak yaşayarak öğrenmektedirler.
