Belediyeler ve mahalli idarelerde avukatlık vekalet ücretlerinin dağıtımı, sadece bir ödeme işlemi değil; 5393 Sayılı Belediye Kanunu ve 659 Sayılı KHK çerçevesinde yürütülmesi gereken hassas bir idari süreçtir. Özellikle memur aylık katsayısındaki artışların "fark ödemesi" şeklinde yansıtılması, Sayıştay denetimlerinde en sık karşılaşılan "Kamu Zararı" kalemlerinden biridir. Bu analizde, vekalet ücretlerinin hangi şartlarda ödenebileceği ve katsayı artışlarının hukuki geçerliliği, emsal bir Sayıştay kararı üzerinden incelenmektedir.
Söz konusu Sayıştay denetiminde; bir belediyenin, henüz o yıl içinde hiçbir dava kazanılmamış olmasına rağmen, vekalet ücretlerini peşin olarak ödediği ve ardından Temmuz ayındaki memur aylık katsayısı artışını "fark ödemesi" olarak personele yansıttığı tespit edilmiştir. Sayıştay, bu işlemi mevzuata aykırı bularak kamu zararı olarak nitelendirmiştir.
Vekalet ücretlerinin dağıtımında temel alınan mevzuat hiyerarşisi şöyledir:
Sayıştay'ın kararındaki temel nokta şudur: Vekalet ücreti, ancak tahsil edilen bir tutar üzerinden ödenir. Henüz kazanılmış bir dava veya tahsilat yokken, katsayı artışını gerekçe göstererek "avans" niteliğinde veya "fark" adı altında ödeme yapılması, mevzuatta karşılığı olmayan bir işlemdir. Ödemeler, ödeme tarihindeki güncel katsayı üzerinden yapılır; geçmişe dönük katsayı farkı ödenemez.
Belediye hukuk birimleri ve mali hizmetler müdürlüklerinin şu üç noktaya dikkat etmesi gerekir:
Hayır. Sayıştay kararları uyarınca, vekalet ücreti ödemesi yapıldığı tarihteki katsayı esas alınır. Ödeme yapıldıktan sonra gerçekleşen katsayı artışları için geriye dönük fark ödemesi yapılması kamu zararı olarak değerlendirilir.
Kendi takip ettiği ve sonuçlandırdığı davaların %55'lik kısmından yararlanabilir. Ancak birim geneline dağıtılan %40'lık paydan yararlanabilmesi için dağıtım yılında fiilen 6 ay görev yapmış olması şarttır.
Yıllık üst limit; (Gösterge Rakamı x Memur Aylık Katsayısı) x 12 ay formülü ile hesaplanır. Toplu sözleşme ile bu gösterge rakamında artış yapılmışsa (örneğin 10.000'den 15.000'e), güncel rakam esas alınır.
Sayıştay Denetimlerine Hazırlık ve Mevzuat Eğitimleri
Belediyelerde kamu zararı riskini ortadan kaldırmak ve denetim süreçlerini profesyonelce yönetmek için eğitimlerimize göz atın.
Sayıştay Denetimlerine Yönelik Eğitimler için Tıklayınız