Kapat
 
 
 
Vizyonder Eğitim Semineri
Konaklama
Ultra Her Şey Dahil
Xanadu Resort Hotel Kamu İhale ve Evsel Katı Atık Tarife Eğitim Semineri
27-30 Kasım'da Xanadu'da Üç Program Bir Arada
 
Kamu İhale ve E-İhale Eğitimi ile Evsel Katı Atık Tarife Raporu Hazırlama Semineri, Xanadu Resort Hotel'de Ultra Her Şey Dahil konseptte, uygulamalı içerikle bir arada.
Semineri İncele
Vizyonder Logo
Vizyonder Eğitim ve Danışmanlık Hizmetleri - Tel:0242 338 2016

Hassas Görev Nedir? Hassas Görev Yönergesi, İç Kontrolden Beklentiler ve İyi Uygulama Örnekleri

Hassas Görev Nedir? Hassas Görev Yönergesi, İç Kontrolden Beklentiler ve İyi Uygulama Örnekleri
Hassas görev, kurumun temel işlevlerini etkileyen, hata ya da usulsüzlük hâlinde mali kayıp, hukuki sonuç, itibar zedelenmesi ya da hizmet aksaması riski yüksek olan görevlerdir. Kamu İç Kontrol Standartları, yöneticilerin hassas görevleri belirleyip prosedürlerini personele duyurmasını ister; hassas görev yönergesi bu yükümlülüğün yazılı ve uygulanabilir hâlidir.

İç Kontrolden Beklentiler Nelerdir?

İç kontrolden beklentiler, 5018 sayılı Kanun'un 55 ve 56. maddelerinde sayılan amaçlardan türetilir: kaynakların etkili, ekonomik ve verimli kullanılması, mali ve mali olmayan faaliyetlerin mevzuata uygunluğu, güvenilir ve zamanında bilgi üretilmesi, varlıkların korunması ve hesap verebilirlik. Uygulamada beklenti daha somuttur: hangi işin kim tarafından, hangi kontrol adımlarıyla yapılacağının yazılı olması; hatanın denetimden önce kurum içinde yakalanması; kişiye bağımlı işlerin azalması. İç kontrol, mali hizmetler biriminin değil, tüm yöneticilerin sorumluluğudur; eylem planında yazılı ama sahada çalışmayan iç kontrol, denetimde hiç yokmuş gibi değerlendirilir.

Hassas Görev Nedir?

Hassas görev nedir: kurumun temel işlevini ya da hizmet kalitesini doğrudan etkileyen, yapılmaması ya da hatalı yapılması hâlinde mali kayıp, hukuki sonuç, gizlilik ihlali, kamu güveninin zedelenmesi ya da hizmetin aksaması gibi ciddi risk doğuran görevlerdir. Dayanağı Kamu İç Kontrol Standartları Tebliği'nin kontrol ortamı standartlarındaki görevler ayrılığı ve hassas görev ilkesidir: yöneticiler faaliyetlerin yürütülmesinde hassas görevlere ilişkin prosedürleri belirlemeli ve personele duyurmalıdır. Hassas görev, personelin değil görevin niteliğidir; aynı görevi yapan herkes için aynı önlemler geçerlidir.

Hassas Görev Neden Tespit Edilmelidir?

Tespitin amacı görevleri damgalamak değil, riski yönetmektir. Hassas görev belirlenmediğinde kurum, hangi işin tek kişiye bağımlı olduğunu, hangi yetkinin kontrolsüz kullanıldığını ve hangi hatanın telafi edilemeyeceğini ancak hata olduktan sonra öğrenir. Belirlendiğinde ise görev ayrılığı, yedekleme, rotasyon, ek onay ve prosedür gibi önlemler o göreve odaklanır; kaynak, her işe eşit değil riskli işe daha çok ayrılır. Sayıştay ve iç denetim raporlarında hassas görev envanterinin bulunmaması ya da güncellenmemesi, iç kontrol sisteminin kurulmadığının göstergesi olarak yazılır.

Hassas Görevler Nasıl Belirlenir?

Hassas görevler nasıl belirlenir: birim bazında, uygulamalı bir süreçle.

  1. Görev envanteri: Her birimin yürüttüğü görevlerin (iş süreçlerinin) listesi çıkarılır
  2. Risk kriterleri: Mali etki, hukuki sonuç, gizlilik, kamu güveni ve itibar, hizmet sürekliliği, yetki yoğunluğu, tek kişiye bağımlılık, dış paydaşla temas gibi kriterler belirlenir
  3. Değerlendirme: Her görev kriterlere göre puanlanır ya da sınıflandırılır; eşik değeri aşanlar hassas görev olarak işaretlenir
  4. Önlem belirleme: Her hassas görev için görevler ayrılığı, ikinci imza, rotasyon, yedek personel, kontrol listesi, eğitim ve kayıt düzeni gibi önlemler yazılır
  5. Yönerge ve duyuru: Hassas görev envanteri ve yönergesi üst yönetici onayıyla yürürlüğe girer ve ilgili personele tebliğ edilir
  6. Güncelleme: Yılda en az bir kez, görev ya da mevzuat değiştiğinde gözden geçirilir

Süreç, mali hizmetler biriminin koordinasyonunda ama her birimin kendi görevlerini değerlendirmesiyle yürür; merkezden yazılıp birimlere dağıtılan liste, sahada karşılık bulmaz.

Hassas Görev Örnekleri

Tipik hassas görev örnekleri, kurum türüne göre değişmekle birlikte şu alanlarda yoğunlaşır:

  • Mali işlemler: Harcama yetkisi, ödeme emri düzenleme, kasa ve vezne, mutemetlik, ön ödeme, gelir tahakkuk ve tahsilat
  • İhale ve satın alma: İhale komisyonu üyeliği, yaklaşık maliyet hesaplama, muayene ve kabul, hakediş düzenleme
  • Personel: Özlük dosyası ve sicil işlemleri, maaş tahakkuku, atama ve görevde yükselme sınav işlemleri, disiplin soruşturması
  • Taşınır ve taşınmaz: Taşınır kayıt ve kontrol yetkililiği, ambar ve depo sorumluluğu, taşınmaz tahsis ve kiralama
  • Ruhsat ve izin: Yapı ruhsatı, işyeri ruhsatı, imar planı değişikliği, encümen kararlarının uygulanması
  • Bilgi sistemleri: Sistem yöneticisi yetkileri, kullanıcı yetkilendirme, yedekleme, kişisel veri işleme
  • Diğer: Evlendirme işlemleri, sağlık raporu düzenleme, gizlilik dereceli belge işlemleri, hukuk davalarının takibi ve süreler

Hassas Görev Yönergesi Nasıl Hazırlanır?

Hassas görev yönergesi; amaç, kapsam ve dayanak, tanımlar, hassas görev belirleme kriterleri ve yöntemi, birimlerin ve mali hizmetler biriminin sorumlulukları, hassas görev envanteri formu (görev, birim, riskin türü ve düzeyi, alınan önlemler, sorumlu, yedek), personele duyurma ve eğitim, güncelleme dönemi ve yürürlük bölümlerinden oluşur. Yönergenin ekinde birim bazlı envanter bulunur. İyi bir yönerge kısa ve uygulanabilir olur; sayfalarca genel ifade yerine, her hassas görev için somut önlem ve sorumlu içerir. Eğitim sonunda kurumun kendi yönergesinin ya da broşürünün taslağının çıkması, bu programın hedeflenen çıktısıdır.

İç Kontrol İyi Uygulama Örnekleri

İç kontrol iyi uygulama örnekleri, standartların soyut dilini somutlaştırır: harcama sürecinde kontrol listeli ödeme emri; taşınırda yıllık sayım ve muhasebe mutabakatı; personel işlemlerinde iki kişilik kontrol (dört göz ilkesi); ihalede yaklaşık maliyeti hazırlayanla değerlendirenin ayrılması; bilgi sistemlerinde yetki matrisi ve periyodik yetki gözden geçirme; kritik görevlerde yedek personel ve görev devir teslim formu; birim düzeyinde risk kaydı ve yıllık iç kontrol öz değerlendirme anketi; hata ve usulsüzlük bildirim kanalı. Her örnek, karşılığı olan standartla ve uygulayan kurumun deneyimiyle birlikte işlenir; katılımcılar kendi kurumlarına uyarlanabilecek olanları seçer.

Sık Yapılan Hatalar

  • Hassas görev listesini merkezden yazıp birimlere dağıtmak
  • Her görevi hassas ilan etmek; önceliklendirme yapmamak
  • Görevi değil kişiyi hassas saymak
  • Önlem yazmadan yalnızca liste çıkarmak
  • Yönergeyi hazırlayıp personele duyurmamak
  • Envanteri yıllarca güncellememek
  • İç kontrolü mali hizmetler biriminin işi olarak görmek

Hassas Görev Eğitimi ve İç Kontrol Eğitimi Kimler İçin?

Hassas görev eğitimi; mali hizmetler ve strateji geliştirme birimlerinin tüm çalışanları, iç kontrol izleme ve yönlendirme kurulu üyeleri, birim yöneticileri ve iç kontrol sorumluları, harcama yetkilileri ve gerçekleştirme görevlileri, iç denetçiler ile belediyelerin ve üniversitelerin iç kontrol ekipleri için uygundur. Program uygulama ağırlıklıdır: en fazla elli kişilik grupla, kurumun gerçek görevleri üzerinden hassas görev envanteri çalışılır ve eğitim sonunda yönerge ya da broşür taslağı hazırlanır; her yıl plan revizyonu için deneyim kazandırır. Genel bir iç kontrol eğitimi standartların bütününü tanıtırken bu program tek bir standardı uygulanabilir çıktıya dönüştürür.

Güncel Notlar

Hassas görev envanterinin güncelliğini korumak için birim bazlı tespit çalışmalarını statik bir liste olarak bırakmamak gerekir. Uygulama sahasında süreçleri güvenceye alırken şu operasyonel adımlara dikkat edilmelidir:

  • Teşkilat yapısı, birim yetkileri veya mevzuat değiştiğinde ilgili görev tanımları bekletilmeksizin gözden geçirilmeli ve risk matrisiyle eşleştirilmelidir.
  • Kritik süreçlerde görev yapan personelin yıllık izin, rapor veya yer değişikliği gibi durumları için yedekleme ve vekâlet planlaması önceden yazılı hâle getirilmelidir.
  • Hassas noktalarda onay, kontrol ve icra fonksiyonlarının aynı kişide toplanmasını önlemek amacıyla görevler ayrılığı ilkesinin fiilen işleyip işlemediği periyodik olarak doğrulanmalıdır.
Son güncelleme: 26.10.2026

Sıkça Sorulan Sorular

Hassas görev nedir?

Kurumun temel işlevini ya da hizmet kalitesini doğrudan etkileyen, hatalı yapılması hâlinde mali kayıp, hukuki sonuç, gizlilik ihlali, kamu güveninin zedelenmesi ya da hizmet aksaması riski yüksek olan görevlerdir. Kişinin değil görevin niteliğidir; dayanağı Kamu İç Kontrol Standartları'dır.

Hassas görevler nasıl belirlenir?

Birim bazında görev envanteri çıkarılır; mali etki, hukuki sonuç, gizlilik, itibar, hizmet sürekliliği, yetki yoğunluğu ve tek kişiye bağımlılık gibi kriterlerle değerlendirilir; eşiği aşanlar hassas görev sayılır, her biri için önlem yazılır, yönerge üst yönetici onayıyla yürürlüğe girer ve yılda en az bir kez güncellenir.

Hassas görev örnekleri nelerdir?

Harcama yetkisi, kasa ve vezne, mutemetlik, ihale komisyonu üyeliği, yaklaşık maliyet, muayene ve kabul, hakediş, özlük ve maaş işlemleri, taşınır kayıt yetkililiği, yapı ve işyeri ruhsatı, imar planı değişikliği, sistem yöneticisi yetkileri, evlendirme işlemleri ve gizlilik dereceli belge işlemleri.

Hassas görev yönergesi neleri içerir?

Amaç, kapsam ve dayanak, tanımlar, belirleme kriterleri ve yöntemi, sorumluluklar, hassas görev envanteri formu (görev, birim, risk türü ve düzeyi, önlemler, sorumlu, yedek), duyurma ve eğitim, güncelleme dönemi ve yürürlük. Ekinde birim bazlı envanter bulunur.

Hassas görev için hangi önlemler alınır?

Görevler ayrılığı, ikinci imza ya da onay, rotasyon, yedek personel ve görev devir teslim düzeni, kontrol listesi ve yazılı prosedür, eğitim, kayıt ve izleme. Önlem, görevin riskine göre seçilir; her görevde tüm önlemler gerekmez.

İç kontrolden beklentiler nelerdir?

Kaynakların etkili, ekonomik ve verimli kullanılması, mevzuata uygunluk, güvenilir ve zamanında bilgi, varlıkların korunması ve hesap verebilirlik (5018 madde 55-56). Somut beklenti, işin kim tarafından hangi kontrol adımlarıyla yapılacağının yazılı olması ve hatanın denetimden önce kurum içinde yakalanmasıdır.

İç kontrol iyi uygulama örnekleri nelerdir?

Kontrol listeli ödeme emri, yıllık taşınır sayımı ve muhasebe mutabakatı, personel işlemlerinde dört göz ilkesi, yaklaşık maliyeti hazırlayanla değerlendirenin ayrılması, bilgi sistemlerinde yetki matrisi, kritik görevlerde yedek personel ve devir teslim formu, birim risk kaydı ve öz değerlendirme anketi.

Hassas görev eğitimi kimler için uygundur?

Mali hizmetler ve strateji geliştirme birimleri, iç kontrol izleme ve yönlendirme kurulu üyeleri, birim yöneticileri ve iç kontrol sorumluları, harcama yetkilileri, gerçekleştirme görevlileri ve iç denetçiler için uygundur; uygulama ağırlıklıdır ve sonunda yönerge ya da broşür taslağı hazırlanır.
Bu konuda uygulamalı eğitim almak ister misiniz?
İç Kontrolden Beklentiler, İyi Uygulama Örnekleri ve Hassas Görev Yönergesinin Oluşturulmasına Yönelik Eğitim programımız hakkında detaylı bilgi alın, teklif isteyin.
İç Kontrolden Beklentiler, İyi Uygulama Örnekleri ve Hassas Görev Yönergesinin Oluşturulmasına Yönelik Eğitim Sayfasına Git
Kamu İhale Danışmanlık Hizmetlerimiz

Vizyonder kamu ihale danışmanlığı hizmetleri

Danışmanlık Alanlarımız PDF

Kamu İhale Danışmanlık Merkezi

Kurumsal Eğitim Kataloğu

Vizyonder Eğitim Kurumsal Eğitim Kataloğu

Kamu İhalelerinde Danışmanlık Merkezi Yayında!

Kamu İhale Danışmanlık Merkezi

Belediyelerde Gelir Artırıcı Çalışmalar

Belediyelerde Gelir Artırıcı Çalışmalar Danışmanlığı

Stratejik Yönetim ve Stratejik Plan Hazırlama Eğitim ve Danışmanlığı

Vizyonder - Stratejik Yönetim ve Stratejik Plan Hazırlama Eğitim ve Danışmanlığı

Evsel Katı Atık Tarife Raporu Hazırlama Danışmanlığı

Evsel Katı Atık Tarife Raporu Hazırlama Danışmanlığı

Vizyonder Psikoloji Akademi Eğitimleri ve Danışmanlık Hizmetleri Başladı!

Vizyonder Psikoloji Akademi

Elektronik İhale Eğitimi

Elektronik İhale Eğitim Semineri - e-ihale eğitimi - vizyonder

Eğitim Seminerlerimize Kayıt Olun!

Vizyonder Eğitim Seminerlerine Kayıt Olun!

Sürdürülebilirlik Raporu Hazırlama
Tüm Sorularınız İçin
0(212) 232 2016
Eğitimlerimizden özellikle yeni çalışanların yararlanabilmesi için
"Uygulamalı Eğitim" verilmektedir. Bu eğitimde katılımcılar, baştan sona canlandırmalı olarak yaşayarak öğrenmektedirler.
Bu Sayfayı Paylaş
Hoşgeldiniz. Yardıma ihtiyacınız olursa buraya tıklayarak Whatsapp üzerinden bilgi alabilirsiniz.