Şartnamedeki niteliği taşımayan personele vasıf farkı ödenir mi?

Şartnamedeki niteliği taşımayan kişilere, o niteliğin karşılığı olan vasıf farkı ödenemez. Ödenmişse aradaki fark kamu zararıdır.

Sayıştay 7. Dairesinin 29.09.2016 tarihli, 125 sayılı kararı (41 sayılı ilamın 24'üncü maddesi) tam olarak bu durumu ele almıştır. Olayda, pazarlık usulüyle ihale edilen bir temizlik hizmetleri işçilik hizmet alımı işinde:

- Teknik şartnamenin 6'ncı maddesinde işte 17 adet E veya C sınıfı ehliyetli şoför çalıştırılacağı,
- 7.2'nci maddesinde yüklenicinin çalıştıracağı personelin listesi ve kimlik bilgilerinin işe başlamadan önce idareye teslim edileceği,
- 7.15'inci maddesinde şoför olarak çalıştırılacaklara asgari ücretin %40 fazlasının ödeneceği,
- İdari şartnamenin teklif fiyata dahil giderler maddesinde de aynı ücret düzenlemesinin yer aldığı

görülmüştür. Kararda ayrıca, cezalara ilişkin düzenlemelerin idari veya teknik şartnamede ayrıntılı olarak yapılması gerekirken yapılmadığı da tespit edilmiştir.

Belgelerin incelenmesinde, 17 şoförden üçünün B (biri ayrıca G) sınıfı ehliyete sahip olduğu, yani teknik şartnamede istenen nitelikte olmadığı anlaşılmıştır. Daire; bu kişilere yüklenicinin teklif ettiği %40 artırımlı ücret yerine, diğer işçilere ödenen asgari ücret üzerinden ödeme yapılması gerektiğini belirtmiştir. Gerekçe nettir: ihaledeki vasıflı işçiler E ve C sınıfı ehliyetli şoförlerdir ve artırımlı ücret bu vasıf nedeniyle ödenmektedir.

Sorumluluk yönünden karar özellikle dikkat çekicidir: oluşan kamu zararının harcama yetkilisi, muhasebe yetkilisi ve muayene kabul komisyonu üyelerine müştereken ve müteselsilen, işleyecek faiziyle ödettirilmesine oy birliğiyle karar verilmiştir. Yani muayene ve kabul komisyonu üyeleri de sorumlu tutulmuştur.

Uygulama önerisi: vasıflı personel öngörülen hizmet alımlarında, işe başlamadan önce personel listesini ve vasfı kanıtlayan belgeleri (ehliyet, sertifika, diploma, MYK belgesi) toplayın ve dosyada tutun. Aylık hakedişte, o ay çalışan personel listesini bu belgelerle eşleştirin; personel değişikliğinde yeni kişinin belgesi gelmeden ödeme yapmayın. Şartnamelerinize, vasfı taşımayan personel çalıştırılması halinde uygulanacak cezayı ayrıntılı olarak yazın; yukarıdaki kararda ceza düzenlemesinin eksikliği de ayrıca eleştirilmiştir.