Yemek yardımı kart veya nakit olarak verilebilir mi?

Birden fazla hata var. Yiyecek yardımının kimin için, hangi tutarda ve hangi şekilde yapılacağı ayrı ayrı düzenlenmiştir.

Devlet Memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliğinin "Kapsam" başlıklı 2'nci maddesinde; bu Yönetmeliğin 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi memurlar hakkında uygulanacağı belirtilmiştir. Yani Yönetmelik uyarınca yemekhaneye aktarılacak ödenek, memurlar için ve memur sayısı esas alınarak hesaplanır. İşçiler ve şirket personeli bu Yönetmeliğin kapsamında değildir; onların yemek hakkı iş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre belirlenir ve karşılanır.

"Yardım şekli" başlıklı 3'üncü maddesinde ise; yiyecek yardımının sadece yemek verme şeklinde yapılacağı, bu yardımın nakden veya kupon, kart, fiş, bilet ya da bu mahiyette bir ödeme aracı verilmek suretiyle yapılamayacağı düzenlenmiştir. Bu, uygulamada en çok atlanan hükümdür.

Üçüncü mesele bedelin belirlenmesidir. Kurum yemekhanesinden yararlanan misafirlerden alınacak bedelin, personelin ödediği bedelin altında kalmaması gerekir; aksi halde "misafir" tarifesi, personelin ödemesi gereken katkı payından kaçınmanın yolu haline gelir.

Sayıştay'ın 2024 yılı denetim raporlarından birinde; Devlet Memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliğine aykırı olarak işçi ve misafirler için de yemekhane bütçesine para aktarıldığı ve bazı işçilerin misafir gibi yemekhane hesabına para yatırarak, sözleşmelerinde yer alan yemek yardımından daha az yemek bedeli ödediği tespit edilmiştir. Sonuç olarak; idarenin yemekhaneye aktaracağı ödeneği belirlerken memur sayısını esas alması, misafirlerin yemek bedelini personel şirketlerinden istihdam edilen personele ödenen yemek bedelinden daha az belirlememesi ve personelin kart basmasını zorunlu kılması gerektiği belirtilmiştir.

Uygulama önerisi: yemekhane maliyetini üç ayrı havuzda izleyin, memur (Yönetmelik kapsamı), işçi/şirket personeli (sözleşme kapsamı), misafir (bedel karşılığı). Ödenek aktarımını memur sayısı ve öğün sayısı üzerinden belgeleyin. Girişte kart okutmayı zorunlu kılın ve ay sonunda kart verilerine dayalı öğün dökümü alın; kimin kaç öğün yediği bilinmeden hiçbir maliyet dağıtımı doğru yapılamaz. Misafir tarifesini meclis/yönetim kurulu kararına bağlayın ve personel tarifesinin altında kalmamasına dikkat edin.