Katı atık ücretini maliyetin altında belirleyebilir miyiz?
2 yıl önce 8.511 görüntülenme Vergi, Harç ve Belediye Gelirleri Cevaplandı
Soru
Merhaba hocam. Katı atık toplama ve bertaraf hizmetimizin maliyeti, aldığımız ücretlerin çok üzerinde. Aradaki farkı genel bütçemizden karşılıyoruz; vatandaşı zorlamak istemiyoruz. Bu tercih denetimde sorun olur mu?
Olur. Mevzuat, katı atık hizmetlerinde tam maliyet esaslı tarife belirlenmesini ve maliyetin hizmetten yararlananlara yansıtılmasını öngörmüştür; bu bir tercih alanı değildir.
2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 11'inci maddesinde; belediyelerin evsel katı atık bertaraf tesislerini kurmak, kurdurmak, işletmek veya işlettirmekle yükümlü olduğu; bu hizmetten yararlananların ve/veya yararlanacakların, sorumlu yönetimlerin yapacağı yatırım, işletme, bakım, onarım ve ıslah harcamalarına katılmakla yükümlü olduğu; bu hizmetten yararlananlardan belediye meclisince belirlenecek tarifeye göre katı atık toplama, taşıma ve bertaraf ücreti alınacağı ve tahsil edilen ücretlerin katı atıkla ilgili hizmetler dışında kullanılamayacağı hükme bağlanmıştır.
Tarifenin nasıl belirleneceği ise Atıksu Altyapı ve Evsel Katı Atık Bertaraf Tesisleri Tarifelerinin Belirlenmesinde Uyulacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik'te düzenlenmiştir. Yönetmeliğin 4'üncü maddesinde, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nun mükerrer 44'üncü maddesi gereği çevre temizlik vergisini de içerecek şekilde evsel katı atıkla ilgili verilen tüm hizmetler karşılığında tam maliyet esaslı tarife belirleneceği öngörülmüştür.
Buradaki ilke "kirleten öder" ilkesidir: hizmetin maliyeti, atığı üretenlerce karşılanır. Maliyetin genel bütçeden karşılanması, atık üretmeyenlerin de bu yükü paylaşması sonucunu doğurur ve hizmetin sürdürülebilirliğini bozar.
Sayıştay'ın 2024 yılı denetim raporlarından birinde, evsel katı atık hizmetleri için belirlenen bedelin yetersiz olduğu ve bu hizmetler için katlanılan maliyetin evsel katı atık üreticisi olan belde halkına yansıtılmadığı tespit edilmiş; sonuç olarak kirleten öder hükmü gereği katı atık hizmetleri tarifesinin tam maliyet esasıyla belirlenmesi ve bu bedelin katı atık üreticilerine yansıtılması gerektiği belirtilmiştir.
Yapılacak iş: toplama, taşıma, aktarma, geri kazanım ve bertaraf maliyetlerini kalem kalem hesaplayan bir tam maliyet raporu hazırlayın, ÇTV tahsilatını da bu hesaba dahil edin ve aradaki farkı katı atık tarifesiyle kapatacak şekilde meclis kararı alın. Tarifeyi her yıl güncellemek de aynı yükümlülüğün parçasıdır.
Bu sorunun cevabı üyelerimize özeldir
Uzmanlarımızın verdiği cevabın tamamını görüntülemek için üye girişi yapmanız gerekmektedir. Üyelik ücretsizdir.
