Gıda işletmelerinin denetiminde belediyenin yetkisi nereye kadar?

Yetki paylaşımı önemlidir; gıda güvenliği denetimi ile ruhsat denetimi farklı mercilerin görev alanındadır.

5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu, gıda güvenliği ve hijyen denetimi konusunda esas yetkiyi Tarım ve Orman Bakanlığı ve il/ilçe müdürlüklerine vermiştir. Gıda işletmelerinin kayıt ve onay işlemleri ile gıda güvenliğine ilişkin denetimler bu kapsamdadır.

Belediyenin yetkisi ise esas olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı mevzuatı ile 5393 sayılı Belediye Kanunu'ndan doğan alanlardadır: ruhsat şartlarına uygunluk, işyerinin fiziki koşulları, çevre ve gürültü, işgal, ilan-reklam ve genel düzen konuları.

Bu nedenle bir gıda işletmesinde hijyen ihlali tespit edildiğinde, belediyenin doğrudan gıda mevzuatına dayalı ceza kesmesi yerine, tespiti yetkili tarım müdürlüğüne bildirmesi doğru yaklaşımdır. Buna karşılık ruhsat şartlarının kaybedilmesi halinde belediye kendi mevzuatı çerçevesinde işlem yapar.

Uygulamada iki kurumun ortak denetim protokolü yapması ve bildirim akışını kurumsallaştırması en etkili çözümdür.

Yetki dışı alanda kesilen cezalar yargı denetiminde iptal edilmekte, bu da hem itibar hem de iş yükü kaybına yol açmaktadır.