Sorulan sorular ve cevaplardan gerekli görülenler sitemizde yayınlanmaktadır.
Soru Cevap Platformundaki Cevapları Sadece Üye Olan Abonelerimizin Görmesine İzin Verilmektedir.
Soru-Cevap Platformunda yer alan sorular ve cevapları herhangi bir şekilde kopyalanamaz, kaynak belirtmek kaydıyla başka yerlerde yayınlanabilir. Alıntı yapılması durumunda durumu mail olarak tarafımıza bildirilmesi gerekmektedir.
Soru gönderme platformu üzerinden gönderilen gerçeği yansıtmayan üyelikler yapılması yasaktır. Gerekli görülmesi durumunda teyit edilebilecektir. Gerçek dışı yapılan üyeliklerin tespit edilmesi durumunda üyelikleri sistemden silinecektir. Bu durumlardan dolayı Derneğimiz sorumlu değildir.
Derneğimiz bir şikayet mercii olmadığı için kurumları şikayet içerikli sorular cevaplandırılmamaktadır.
Soru cevap platformunda sorulara verilen cevaplar ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda ilgili soruyu cevaplandıranın görüşü ve kanaatini içermekte olup, resmi bir niteliği bulunmamaktadır. Bu anlamda Derneğimizin yasal olarak sorumluluğu bulunmadığını bilmenizi ve bu çerçeve de sorularınızın gönderilmesi gerekmektedir.
Soru Cevap Platformu tamamen ücretsizdir. Bu çerçevede Derneğimiz uzmanların soruyu cevaplama ya da soruya hemen cevap verme garantisi içermemektedir. Derneğimiz uzmanlarının müsaitliği doğrultusunda sorulan soruların tamamı cevaplandırılacaktır.
Derneğimiz uzmanlık alanları dışından gelen sorulara cevap verilmeyecektir. Derneğimiz uzmanları alanları web sitemizde yayınlanan eğitim konularından ibarettir.
Soru Cevap Platformumuzdan gönderilen tüm soruların doğru anlaşılabilmesi için yazım kurallarını uyulmalı, anlatım bozukluğu içerek şekilde sorulmamalıdır. Sorunun tam olarak ne olduğunun anlaşılamaması durumunda soruya cevap verilmeyecektir.
Cevap verilen soruların cevaplama tarihinden sonra konuyla ilgili mevzuat değişikli olabileceğinden sorulara verilen cevapların, cevaplanma tarihi dikkate alınmalıdır.
Ortağı olduğumuz şirketin SGK prim ve vergi borcunu bütçeden ödeyebilir miyiz?
3 yıl önce 2.550 görüntülenme Belediye Şirketleri ve İştirakler Cevaplandı
Soru
Hocam merhaba. Belediyemizin kuruluşuna ortak olduğu bir turizm/inşaat şirketinin, Sosyal Güvenlik Kurumu'na prim borcu ve vergi dairesine vergi borcu birikmişti; vergi dairesinin gönderdiği ödeme emri üzerine, meclis kararı alıp bu borçları 7440 sayılı Kanun kapsamında yapılandırarak belediye bütçesinden ödedik. Sonuçta ortağımız olan bir şirketin borcunu kapattık, bu normal bir ortaklık sorumluluğu değil mi?
Değil, çünkü 5393 sayılı Kanun, belediyenin kurduğu/ortak olduğu bir şirkete yalnızca 'ortaklık payı' ödemesini bir gider kalemi olarak tanımış, şirketin üçüncü kişilere (SGK, vergi dairesi) olan borcunu ödemeyi hiçbir yerde düzenlememiştir, ve kanunun düzenlemediği bir yetki, meclis kararı alınsa bile kullanılamaz: 2023 denetiminde aynen, 'kuruluşuna katıldığı şirketin Sosyal Güvenlik Kurumuna olan prim borçları ile vergi dairesine olan vergi borçlarının bütçeden ödenebileceğine yönelik anılan Kanun'da bir düzenleme de BULUNMAMAKTADIR. Dolayısıyla kanunlarda AÇIK OLARAK VERİLMEYEN BİR YETKİNİN belediye organlarınca KULLANILMAYACAĞI da açık bir husustur.' 5393 sayılı Kanun'un ilgili hükümleri şunu gösterir: m.15/i, belediye 'borç almak, bağış kabul etmek' yetkisine sahiptir (borç VERMEK değil); m.60/f, belediyenin giderleri arasında yalnızca 'kuruluşuna katıldığı şirket... ile ilgili ORTAKLIK PAYI ve üyelik aidatı giderleri' sayılmıştır, yani kanun, belediyenin şirkete sermaye payı olarak para aktarmasına izin verir, ama şirketin kendi borçlarını (SGK, vergi) üstlenmesine dair hiçbir hüküm içermez; m.75 ise 'ortak hizmet projeleri' için kaynak aktarımına izin verir, ama bu da belirli görev alanlarına (yapım, bakım, onarım, taşıma) ilişkindir, bir şirketin mali borcunu kapatmak değildir. Somut rakamlar büyüktür: 2023 yılında SGK prim borcuna karşılık 12.142.049,71 TL ile vergi borcuna karşılık 10.746.069,55 TL ödenmiş, toplamda ~22,9 milyon TL, ve bu ödemeler 'doğrudan giderleştirilmek suretiyle' kaydedilmiştir, yani şirketten geri alınabilir bir alacak olarak değil, belediyenin kesin ve geri dönüşsüz gideri olarak muhasebeleştirilmiştir.
Analiz: (1) 'Ortağız, sorumluluğumuz var' sezgisi; ŞİRKET ORTAKLIĞI ile ŞİRKETİN BORÇLARINDAN SORUMLU OLMAYI karıştırır: bir şirkete ortak olmak, o şirketin sermaye yapısına katkıda bulunmak demektir, bu, belediyenin şirketin her türlü borcunu üstlenmesi gerektiği anlamına gelmez; şirketler hukukunda sınırlı sorumluluk ilkesi tam da bunun içindir: ortak, koyduğu sermaye ile sorumludur, şirketin tüm borçlarıyla değil (imar-plani-otopark-amac-disi ve konut-tahsis-suresiz dosylarının 'yakınlık, otomatik sorumluluk doğurmaz' sürümü: bir kuruma ortak olmak, o kurumun her mali yükümlülüğünü üstlenme yetkisi/görevi vermez). (2) 'Kanunda açıkça yasaklanmamış' ile 'kanunda açıkça izin verilmiş' arasındaki fark, kamu hukukunun temel ilkesidir: özel hukukta 'yasaklanmamış her şey serbesttir' ilkesi geçerliyken, kamu idareleri için tam tersi geçerlidir, bir belediye organı, ancak kanunun açıkça yetki verdiği işlemleri yapabilir; burada kanun sermaye payı ödemeye izin vermiş, borç ödemeye izin vermemiştir, bu ikisi arasındaki fark, meclis kararı veya iyi niyetli bir gerekçeyle kapatılamaz. (3) Doğrudan giderleştirme, hatanın geri alınabilirliğini de ortadan kaldırmıştır: ödemeler 232-Diğer Kurum Alacakları Hesabında izlenip şirketten geri talep edilebilir bir alacak olarak kaydedilebilirdi, bunun yerine doğrudan gider yazılması, bu parayı kesin olarak kaybedilmiş hale getirmiştir; yani sadece yetkisiz bir ödeme değil, aynı zamanda geri alma ihtimalini de ortadan kaldıran bir muhasebe tercihi yapılmıştır. (4) Düzeltme; yapılan ödemelerin 232 hesapta bir alacak olarak yeniden sınıflandırılıp şirketten geri talep edilmesi, gelecekte benzer ödemelerin kanuni dayanağı olmadan yapılmamasıdır.
Yapılacaklar: (1) Yapılan 22,9 milyon TL'lik ödemenin şirketten geri talep edilmesi için 232 Diğer Kurum Alacakları Hesabında yeniden sınıflandırılması değerlendirilsin. (2) Şirketin mali borçlarının bundan sonra belediye bütçesinden karşılanmaması, sermaye artırımı gibi kanunda düzenlenmiş yollara başvurulması sağlansın. (3) Şirkete kaynak aktarımı gerektiren her durumda, aktarımın hangi kanun maddesine dayandığı önceden netleştirilsin. (4) Benzer şekilde diğer belediye şirketlerine yapılan ödemeler de yetki kaynağı açısından gözden geçirilsin.
Uygulama önerisi: kurduğunuz/ortak olduğunuz şirketlere kaynak aktarımında tek soruluk kontrol uygulayın: 'bu ödeme sermaye payı mı, yoksa şirketin üçüncü kişilere olan borcunu mu karşılıyor?' İkincisiyse, 5393 sayılı Kanun'da bu ödemeye izin veren bir hüküm yoktur; ve denetçinin ölçüsü nettir: kanunda açıkça verilmeyen bir yetki, meclis kararıyla dahi yaratılamaz.
Bu sorunun cevabı üyelerimize özeldir
Uzmanlarımızın verdiği cevabın tamamını görüntülemek için üye girişi yapmanız gerekmektedir. Üyelik ücretsizdir.
