Hakedişte bir günlük fazla hesap kamu zararı olur mu?
7 yıl önce 4.020 görüntülenme İhale Mevzuatı Cevaplandı
Soru
Hocam merhaba. Araç kiralamalı bir hizmet işimizde ücretler günlük belirlenmişti; hakedişlerde bazı aylar 31 gün yerine 32 gün, bazı dönemlerde araç ücretleri birer gün fazla hesaplanarak ödenmiş, tutarlar küçük, 'yuvarlama olmuş' deniyor. Bu kadar küçük farklar da mı sorumluluk doğuruyor?
Doğurur, 2019 tarihli Daire kararında aynen: '1 no.lu hakedişte bir denetim aracı için 31 GÜN üzerinden ücret ödenmesi gerekirken 32 GÜN üzerinden ödendiği; diğer dönem hakedişlerinde de denetim aracı ve çöp kamyonu ücretlerinin BİRER GÜN FAZLA hesap edilerek ödendiği' tespit edilmiş ve fark kamu zararı olarak TAZMİNE hükmedilmiştir. Kararın dayandığı kontrol de yalındır: yeşil defterde ilgili ayda kaç aracın çalıştığı listelenmiş, liste harcama yetkilisi ve şef tarafından imzalanmıştır, hakediş bu kayda göre düzenlenir: takvimin 31 çektiği ayda 32 gün yazan cetvel; matematiğin değil, kontrolsüzlüğün ürünüdür.
Analiz: (1) Günlük ücrette gün; sözleşmenin ta kendisidir: teklif günlük verilmişse, her hakedişin ilk sorusu 'bu dönem kaç gün' sorusudur: ay 31 günse 31, araç 3 adetse 3×31=93, bu çarpımda 'yuvarlama' diye bir kategori yoktur: bir günlük fazla; küçük tutarlı ama net tanımlı bir yersiz ödemedir ve denetimde en kolay hesaplanan kamu zararıdır (fazla-kişi-yemek kararının takvim sürümü: adet ve gün, pazarlık edilemeyen sayılardır). (2) Küçük hata; büyük sistem açığının işaretidir: 32 gün yazan hakedişin ödeme zincirinden geçebilmesi, düzenleyen, kontrol eden ve onaylayan hiç kimsenin takvime bakmadığını gösterir: denetçi bir günü bulduysa, aynı zincirden nelerin geçebileceği sorusu asıl bulgudur, tutarın küçüklüğü, kontrolün yokluğunu mazur göstermez. (3) Yeşil defter-hakediş uyumu vazgeçilmez kontroldür: sahada tutulan kayıt (kaç araç, kaç gün, hangi iş) ile hakediş cetveli satır satır örtüşmelidir, karardaki gibi 'defterde bir araç yazılıysa hakedişe bir araç girer' ilkesi; sonradan yeniden hesap yapıp yükleniciyi alacaklı göstermeye de kapalıdır: kayıt neyse ödeme odur. (4) Otomasyon en ucuz sigortadır: hakediş şablonlarına ay-gün otomatik kontrolü, araç-adet çarpım doğrulaması eklemek dakikalık iştir, bir formül, yıllarca sürecek bir sorumluluk tartışmasını baştan kapatır.
Yapılacaklar: (1) Fark tahsili: fazla hesaplanan günlerin tutarı; faiziyle birlikte yükleniciden/sorumlulardan tahsil sürecine bağlansın. (2) Hakediş kontrol listesi: günlük ücretli kalemlerde 'dönem gün sayısı-takvim uyumu' ve 'adet × gün × birim fiyat' doğrulaması zorunlu satır olsun; kontrol eden paraf atsın. (3) Yeşil defter disiplini: saha kayıtları ile hakediş cetvellerinin dönemsel mutabakatı yapılmadan ödeme onaylanmasın; uyumsuzluk gerekçesiz geçmesin. (4) Geriye dönük tarama: aynı işin ve benzer günlük ücretli işlerin geçmiş hakedişleri gün-adet yönünden taransın; farklar tek dosyada toplanıp süreçlendirilsin.
Uygulama önerisi: günlük ücretli her hakedişte tek soruluk takvim testi uygulayın: 'bu dönemin gün sayısı, duvardaki takvimle aynı mı?' Aynıysa cetvel doğrudur, bir gün bile fazlaysa fark, tazmin tablosuna yazılır; ve Daire bunu tek cümleyle hükme bağlamıştır: fazla gün üzerinden ücret ödenemez.
Bu sorunun cevabı üyelerimize özeldir
Uzmanlarımızın verdiği cevabın tamamını görüntülemek için üye girişi yapmanız gerekmektedir. Üyelik ücretsizdir.