Yağmur suyu ve dere ıslahı bedeli belediyeden alınmaz mı?
3 yıl önce 2.582 görüntülenme Vergi, Harç ve Belediye Gelirleri Cevaplandı
Soru
Hocam merhaba. Su ve kanalizasyon idaresi olarak yağmur suyu hatlarını ve dere ıslahlarını biz yapıyoruz; kanuna göre bu harcamaların ilgili belediyelerce karşılanması gerekiyor ama yıllardır tek kuruş talep etmedik, 'hepimiz aynı büyükşehir ailesiyiz' deniyor. Bu bekleyiş denetimde nasıl karşılık buldu?
Bulgu olarak, 2023 denetiminde aynen: 'yağmur sularının uzaklaştırılması ve dere ıslahı harcamaları kapsamında İLGİLİ BELEDİYELERDEN TAHSİL EDİLMESİ GEREKEN harcamaların, yıl sonu itibarıyla TAHSİL EDİLMEDİĞİ.' Görev-bedel mimarisi üç kanunla kuruludur: 5393 m.15, yağmur suyunun uzaklaştırılması belediyelerin yetkisindedir; 5216 m.7, su-kanalizasyon hizmetleri ve derelerin ıslahı büyükşehirin görev alanıdır; 2560 m.25 ise faturayı adresler: yağmur suyu tesislerinin yapılması-işletilmesi için gerekli harcamalar; 'ilgili belediyelerce karşılanmak şartıyla' su idaresince yerine getirilir, yani idare işi yapar, bedeli işin yapıldığı yerin belediyesinden alır: harcama idarede kalırsa; kanunun kurduğu maliyet paylaşımı tek taraflı çökmüş olur.
Analiz: (1) 'Aynı aile' cümlesi bütçeleri birleştirmez: su idaresi; tarifeyle finanse edilen, borçlanan, yatırım programı olan ayrı bir kamu tüzel kişisidir, yağmur suyu-dere ıslahı gibi tarifesi olmayan (abonelere faturalanamayan) hizmetlerin bedeli tam bu yüzden kanunla belediyelere yüklenmiştir: talep edilmeyen her yıl; idarenin su tarifesinden ve yatırım kapasitesinden, belediye bütçelerine yapılmış görünmez bir transfer olur, atıksu-bertaraf-bedeli ve BŞB-otopark-payı dosyalarının su idaresi cephesi: kurumlar arası alacak, sevgiden değil kayıttan yürür. (2) Tahakkuksuzluk, alacağı bilançodan da siler: harcamalar yapıldığı halde belediyelere tahakkuk kaydı kurulmamışsa; idarenin mali tablolarında bu alacak hiç görünmez, bulgu yalnız tahsilatın değil, muhasebenin de eksiğidir: iş bitince harcama dökümü + tahakkuk + tebliğ üçlüsü otomatik işlemelidir. (3) Hesaplaşmanın tekniği yazılmalıdır: hangi harcama yağmur suyu-dere ıslahı kapsamında, hangi belediyenin sınırında, hangi paylaşım anahtarıyla, protokol ve yıllık mutabakat düzeni kurulmadan; tahsilat her yıl pazarlığa döner: kanunun 'ilgili belediyece karşılanır' hükmü, protokolle takvime bağlanır. (4) Belediye cephesinde bütçe gerçeği: bu bedeller belediyeler için sürpriz değil, kanuni giderdir, bütçelerine ödenek koymaları için idarenin zamanlı bildirimi şarttır: geç gelen büyük fatura, tahsilatı zorlaştıran ikinci hatadır.
Yapılacaklar: (1) Harcama envanteri: yağmur suyu-dere ıslahı işlerinin belediye bazlı harcama dökümü (yıl-iş-tutar) çıkarılsın; 2560 m.25 kapsamındaki alacak tutarı hesaplansın. (2) Tahakkuk-tebliğ: belediyeler adına tahakkuk kayıtları kurulup resmi yazıyla tebliğ edilsin; ödeme planı-mahsup (varsa karşılıklı alacaklarla) mutabakatla bağlansın. (3) Protokol düzeni: bundan sonrası için yıllık program-paylaşım-faturalama usulünü kuran çerçeve protokol imzalansın; işler bittikçe dönemsel faturalama yapılsın. (4) Bütçe eşgüdümü: gelecek yıl programındaki yağmur suyu işleri, ilgili belediyelere bütçe hazırlık döneminde bildirilsin, ödenek yokluğu mazereti baştan kapansın.
Uygulama önerisi: her dere-yağmur suyu işinin kabulünde tek soruluk fatura testi uygulayın: 'bu işin bedeli hangi belediyeye, hangi tarihte tahakkuk etti?' Cevap varsa m.25 çalışıyordur, yoksa idare, kanunun başkasına yüklediği maliyeti kendi tarifesine taşıyordur; ve denetçi bunu tek cümleyle yazar: tahsil edilmesi gereken harcamalar belediyelerden tahsil edilmemiştir.
Bu sorunun cevabı üyelerimize özeldir
Uzmanlarımızın verdiği cevabın tamamını görüntülemek için üye girişi yapmanız gerekmektedir. Üyelik ücretsizdir.
