Başka idareye tahsis edilen aracın yakıtını kim öder?

Etmemiştir, 2024 denetiminde aynen: 'kaymakamlığa tahsis edilen taşıtların BAKIM ONARIM ve AKARYAKIT giderlerinin idare tarafından üstlenildiği', üstelik meclis kararında bu üstlenmenin açıkça yazıldığı da tespite geçmiştir. Hukuk iki katmanlıdır: 5393 m.75/b, belediye; meclis kararıyla, merkezi idareye ait asli görevlerin yerine getirilmesi için geçici olarak araç temin edebilir: araç vermek mümkündür; ama 3 no.lu Taşınır Mal Yönetmeliği Genel Tebliği m.3 faturayı sahibine yazar, 'tahsis edilen taşınırın tahsis süresindeki zorunlu bakım, onarım ve işletme masrafları ile akaryakıt, yağ vb. diğer zorunlu giderleri, TAHSİS YAPILAN İDARECE karşılanacaktır': yani aracı veren belediye, deposunu dolduran ise devralan idaredir.

Analiz: (1) m.75/b aracı verir, pompayı vermez: geçici temin hükmü; taşınırın kendisinin kullandırılmasını meşrulaştırır, işletme giderleri; taşınırı fiilen kullanan idarenin görev gideridir: tebliğin açık kuralı karşısında meclis kararındaki 'giderler belediyece karşılanır' cümlesi; kuralı değiştirmez, ihlali belgeleyip imzaları işaretler (meclis-kararı-mevzuat-boşluğu ailesinin taşınır rafı: karar organı, tebliğin tersini oylayamaz). (2) 'Devletin işi' duygusunun mali karşılığı: kaymakamlığın görevleri genel bütçeden finanse edilir, belediyenin yakıt-bakım ödemesi; merkezi idarenin giderini mahalli bütçeye taşıyan örtülü bir kaynak aktarımıdır: mülki idareyle iyi ilişki; bütçe ayrımının askıya alınma gerekçesi değildir, büyükşehir-görevine-harcama, kaymakamlık-lojmanı türü dosyalarla aynı ilkeye çarpar: her idare kendi görevinin faturasını öder. (3) Doğru kurgu protokoldür: tahsis; süre-amaç-iade şartları ve giderlerin devralana aitliği yazılı bir protokole bağlanır; akaryakıt kartı-bakım kayıtları devralan idarenin üzerine açılır, belediyenin taşıt tanıma sisteminde tahsisli aracın yakıt çekmesi sistemsel olarak da kapatılmalıdır. (4) Envanter boyutu: tahsisli taşıt kayıtlardan düşülmez; tahsis şerhiyle izlenir, sigorta-muayene-MTV sorumluluklarının hangi tarafta olduğu protokolde netleştirilmezse, ihtilaf günü iki idare de dosyasız kalır.

Yapılacaklar: (1) Meclis kararının düzeltilmesi: gider üstlenme ibaresinin kaldırılması ve tahsisin tebliğe uygun (giderler devralana ait) yeniden düzenlenmesi için konu meclise taşınsın. (2) Protokol: kaymakamlıkla tahsis protokolü (süre-amaç-giderler-iade-hasar sorumluluğu) imzalansın; yakıt-bakım süreçleri devralan idarenin bütçesine geçirilsin. (3) Geçmiş giderlerin hesabı: tahsis döneminde ödenen akaryakıt-bakım tutarları çıkarılsın; devralan idareden tahsil-mahsup imkanı ve sorumluluk değerlendirmesi hukuk görüşüyle yürütülsün. (4) Genel tarama: başka idarelere tahsisli tüm taşınırlar (araç-iş makinesi-ekipman) listelensin; her biri için gider-sorumluluk düzeni aynı standarda bağlansın.

Uygulama önerisi: tahsisli her araç için tek soruluk depo testi uygulayın: 'bu aracın son yakıt fişini hangi idarenin bütçesi ödedi?' Cevap 'kullanan idare' ise düzen kuruludur, 'biz' ise tahsis, hediyeye dönüşmüştür; ve denetçi bunu tek cümleyle yazar: tahsis süresindeki zorunlu giderler, tahsis yapılan idarece karşılanır.