Şirkete devredilen tesis spor kulübüne kullandırılabilir mi?

Görmelisiniz, bu kurgu 2022 denetiminde bulgunun ta kendisidir: 'belediye şirketine işletme hakkı verilen sosyal tesislerin bir SPOR KULÜBÜNE KULLANDIRILMASI', üstelik emsal dosyada devir 15 yıl süreli ve 580 TL gibi sembolik bedelli yapılmış, giderler belediye bütçesinden karşılanmış, kullandırma şartı protokole açıkça yazılmıştır. m.26'nın adı anılmış ama düzeni ters çevrilmiştir.

m.26'nın gerçek kurgusu ve üç ihlal noktası: (1) 5216 m.26: büyükşehir; sosyal tesisler, büfe, otopark, çay bahçeleri gibi yerleri kendisi işletebilir ya da %50'den fazlasına ortak olduğu şirketlere 2886'ya tabi olmaksızın, meclisçe belirlenecek süre ve bedelle işletmesini devredebilir. Bu istisna, tesisi şirketin fiilen İŞLETMESİ içindir. Kanunun ek cümlesi ise kilittir: 'bu yerlerin belediye şirketlerince ÜÇÜNCÜ KİŞİLERE devri 2886 sayılı Kanun hükümlerine TABİDİR.' Spor kulübü, belediyenin adını taşısa da, ayrı tüzel kişiliktir, yani üçüncü kişidir; şirket üzerinden kulübe kullandırma, 2886'sız yapılamayacak devrin protokol maskeli halidir (ihalesiz alt-devir ailesi). (2) Sembolik bedel: m.26 'bedelle' der, 580 TL/15 yıl gibi bedel, rayiçle savunulamaz; kamu taşınmazının değerinin karşılıksız terki, ecrimisil-rayiç kira ailesinin şirket yüzüdür. (3) Gider bacağı: işletme hakkı şirkete devredilmişken tesis giderlerinin belediye bütçesinden ödenmesi; 'gelir şirkette-kulüpte, gider belediyede' asimetrisi kurar, profesyonel/amatör kulübe kaynak aktarımının kanuni sınırları (nakdi yardım yüzdesi, sponsorluk yasak-izin dengesi; bu sohbette ayrı ayrı kurduğumuz spor dosyaları) protokol şartıyla aşılamaz; denetim bunu dolaylı kaynak aktarımı olarak okur. Kulübe tesis sağlamanın meşru yolu bellidir: amatör faaliyete yönelik, meclis kararıyla, mevzuattaki yardım-tahsis çerçevesinde ve sınırlar içinde (amatör kulübe taşınmaz tahsisi sorusundaki rejim), profesyonel bacağa ise bedelli-ihaleli ilişki dışında kapı yoktur.

Yapılacaklar: (1) Protokolü ayıklayın: 'kulübün kullanımına sunulur' şartını kaldırın; şirket tesisleri fiilen işletsin (halka açık tarife, kendi gelir-gideri). Kulüp kullanacaksa: amatör faaliyet için mevzuat çerçevesinde ayrı-sınırlı düzen, profesyonel için şirketten rayiç bedelli kiralama (2886 hattı) kurulsun. (2) Bedeli düzeltin: işletme devri bedelini kıymet takdiriyle rayice çekin (meclis kararıyla revize), sembolik bedel, her denetimde yeniden yazılır. (3) Gider hattını kapatın: devredilen tesisin işletme giderleri şirketindir; belediye bütçesinden ödeme varsa durdurun, geçmiş ödemeler için şirket cari hesabına rücu-mahsup değerlendirin. (4) Envanter taraması: m.26 kapsamında şirketlere devredilen tüm yerlerde alt-kullandırma var mı (kulüp, dernek, üçüncü işletmeci), varsa 2886 testi ve düzeltme takvimi.

Uygulama önerisi: m.26 devirlerini tek cümleyle denetleyin: 'şirket işletiyorsa istisna, başkası kullanıyorsa ihale, bedel sembolikse bulgu.' Bu üç kontrolü protokol imzalanmadan yapan belediye; tesisini de kulübünü de mevzuatın içinde tutar, yapmayanın protokolü ise, denetim raporunda 'kullandırma' değil 'aktarma' fiiliyle anılır.