Başkan düğünlerde belediye bütçesinden altın takabilir mi?

Savunulamamıştır, emsal dosyada 'belediye tarafından DÜĞÜNLERDE HEDİYE EDİLMEK üzere çeyrek altın ve bilezik alınması' kamu zararı olarak tespit edilmiş; dosya ancak tutarın sorumlusundan tahsil edilmesiyle 'ilişilecek husus kalmadı' biçiminde kapanmıştır, yani hüküm mekanizması çalışmış, parayı sorumlu ödemiştir.

'Teamül' savunmasının hukuku: (1) Toplumsal teamül, bütçe hukukunun kaynağı değildir: harcamanın dayanağı gelenek değil, 5393 m.60 ve temsil-ağırlama mevzuatıdır; o çerçevede 'düğün takısı' diye bir gider türü yoktur. Başkan düğüne belediyeyi temsilen gider, temsilin gideri yol-katılımdır; takı ise kişisel bir sosyal edimdir ve kişisel edimlerin adresi başkanın kendi ödeneği-maaşıdır (makam onuru da bunu gerektirir: kamu kasasından takılan altın, aslında başkanın değil vatandaşın takısıdır ve bunu en iyi denetçi hatırlatır). (2) Hediye ailesinin genel kuralı burada da işler: kamu parasıyla belirli kişinin mülkiyetine değer aktarımı, düğün sahibi ne kadar sevilirse sevilsin, m.60'a oturmaz (giyim-kart, masa örtüsü, muhtar-ikramiye dosyaları). (3) Ölçek savunması da yoktur: 'çeyrek altın küçük meblağ' cümlesi, adet × yıl çarpımıyla büyür; üstelik küçük-yaygın harcamalar, denetimde 'sistematik usulsüzlük' olarak daha kolay yazılır. (4) Dosyanın kapanışı yine bu sohbetin değişmez reçetesidir: erken/fiili tahsil, tazmin sürecini söndürür, ama en ucuzu, hiç başlamamaktır.

Yapılacaklar: (1) Uygulamayı durdurun: bütçeden takı-altın alımına son; alım talepleri (özel kalem yazılarıyla gelse bile) harcama öncesi kontrolde dayanak sorusuyla iade edilsin. (2) Geçmiş alımların envanteri: fatura kayıtlarından altın-takı kalemleri; tutar tespiti ve sorumlulardan tahsil değerlendirmesi (bu dosyada olduğu gibi, tahsil dosyayı kapatır). (3) Başkanın sosyal temsil pratiğini yeniden kurgulayın: düğün-taziye trafiği için kurumsal karşılık; tebrik-taziye kartı, çiçek/çelenk gibi temsil yönergesinde tanımlı sembolik araçlarla sınırlansın; kişisel takı sürecekse kaynağı açıkça şahsi olsun (ve öyle olduğu bilinsin). (4) Benzer 'teamül harcamalarını' tarayın: asker uğurlama harçlığı, sünnet hediyesi, çeyiz katkısı adı altındaki kalemler, her biri aynı testten geçer: sosyal yardım mevzuatının belgeli-muhtaçlık esaslı kanalına giriyorsa oradan, girmiyorsa hiç.

Uygulama önerisi: makam harcamalarında tek cümlelik ayrım öğretin: 'belediye adına gidilir, belediye kesesinden takılmaz.' Temsil, kurumun varlığını taşımaktır; takı, kişinin gönlünü, ikisinin kesesi ayrıldığı gün, hem teamül hem bütçe hem de rapor kendi yerini bulur.