Park ve peyzaj düzenlemesini yapım işi olarak ihale edebilir miyiz?

İşin fiili muhtevası belirleyicidir, verdiğiniz ad değil. Mevcut park ve alanlarda bitki temini ve dikimi gibi, bir inşaat işinin çevre düzenlemesi kapsamında olmayan ve süreklilik arz eden işler, Tebliğ açıklamaları gereği personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı niteliğindedir.

Kamu İhale Genel Tebliğinde; niteliği gereği süreklilik arz eden park bahçe bakım ve onarım işleri, refüj ve yeşil alanların bakım ve onarımı, ot temizliği, çim biçimi, toprak işleme, arazi hazırlığı, fidan üretimi, dikimi ve bakımı ile ağaç budama, sulama ve bakımının personel çalıştırılmasına dayalı hizmet olarak kabul edileceği açıklanmıştır. Buna karşılık, bir inşaat işinin çevre düzenlemesi kapsamında yapılan peyzaj imalatları yapım işi olarak nitelendirilir. Ayrım noktası şudur: ortada inşa edilen bir yapı var mı, yoksa halihazırda mevcut alanların sürekli bakımı mı söz konusu?

Bu nitelendirme sonuç doğurur: personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında 5393 sayılı Belediye Kanunu ve 696 sayılı KHK çerçevesindeki sınırlamalar, asgari işçilik maliyeti hesabı, sözleşme ve genel giderler oranı, fiyat farkı ve aşırı düşük değerlendirmesi farklı kurallara tabidir.

Kamu İhale Kurulunun 31.07.2024 tarihli, 2024/UY.I-962 sayılı kararında; bir ilçe belediyesinin "park ve kamusal alanlarda düzenleme yapılması" ihalesinde bu konu incelenmiştir. Kurul; ihale konusu işe ilişkin 74 iş kaleminin, ilçede halihazırda mevcut olan park ve alanlarda peyzaj düzenlemesine (bitki temini ve dikimi) ilişkin olduğunu, diğer bir ifadeyle inşaat işine ilişkin çevre düzenlemesi mahiyetinde olmadığını; işin süresinin Sözleşme Tasarısında 510 gün olarak düzenlendiğini, yani süreklilik arz ettiğini tespit etmiştir. Tebliğdeki yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda söz konusu iş kalemlerinin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı niteliğinde olduğu sonucuna varılmış ve başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüştür.

Uygulama önerisi: ihaleye çıkmadan önce iş kalemlerini iki sütuna ayırın: "yeni bir yapı/tesis inşası veya onun çevre düzenlemesi" ve "mevcut alanların sürekli bakımı". Karışık bir tablo çıkıyorsa işi ayrı ihalelere bölmeyi değerlendirin; yapım ve süreklilik arz eden bakım işini aynı ihalede toplamak, nitelendirme tartışmasını kaçınılmaz kılar. Sözleşme süresine dikkat edin: uzun süreli ve tekrar eden bir program, süreklilik göstergesidir. İhale türünü belirledikten sonra ona bağlı tüm rejimi uygulayın, uygulama yönetmeliği, benzer iş grubu, iş deneyim oranı, asgari işçilik, fiyat farkı esasları ve aşırı düşük yöntemi bu seçime göre değişir. Tereddüt halinde Kurumun konuya ilişkin görüş ve kararlarını dosyanıza koyun; yanlış nitelendirme, ihalenin iptaliyle sonuçlanan en pahalı hatalardan biridir.