Hibe vaadi nedeniyle ihaleyi iptal edebilir miyiz?

Bu gerekçeyle iptal riskli olur. İdarenin ihaleyi iptal yetkisi vardır; ancak bu yetki sınırsız değildir ve iptal kararının somut, gerçekleşmiş ve belirli bir sebebe dayanması gerekir. Henüz gerçekleşmemiş, şartlı ve belirsiz bir hibe taahhüdü, "ihtiyacın ortadan kalktığı" sonucunu doğurmaz.

İhtiyacın ortadan kalkması, iptal için geçerli bir sebeptir; fakat burada aranan, ihtiyacın fiilen ortadan kalkmasıdır. Bir kişinin ileride bağış yapacağını bildirmesi;

- Bağışın gerçekleşeceğini garanti etmez (taahhüt şarta bağlıysa hiç gerçekleşmeyebilir),
- Bağışlanacak malın niteliğinin ve zamanının belirli olduğunu göstermez,
- İhale konusu işin tamamına değil, bir kısmına karşılık gelir.

Ayrıca iptal kararı, ihaleye teklif vermiş istekliler bakımından hak kaybı doğurur; bu nedenle Kurul, iptal gerekçelerini titizlikle inceler ve dayanaksız bulduğunda idarenin iptal kararını iptal eder.

Kamu İhale Kurulunun 14.01.2026 tarihli, 2026/UH.I-150 sayılı kararında; bir belediyenin araç kiralama ihalesinde verdiği iptal kararı incelenmiştir. Kararda; ihale konusu iş kapsamındaki 89 aracın 50 tanesine ilişkin olarak, bir gerçek kişi tarafından sunulan ve şartlı hibe yapılacağını taahhüt eden dilekçeye dayanılarak ihalenin "ihtiyacın ortadan kalkması" gerekçesiyle iptal edildiği tespit edilmiştir. Kurul; iptal kararının belirsiz bir taahhüde dayandırılmasının hukuken kabul edilebilir gerekçeleri barındırmadığı sonucuna vararak, idarenin ihalenin iptali kararının iptaline karar vermiştir. Ayrıca başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunduğu tespit edildiğinden, yatırdığı başvuru bedelinin tamamının iadesine hükmedilmiştir.

Uygulama önerisi: bağış yoluyla karşılanacak ihtiyaçlarda önce bağışı hukuken tamamlayın, şartsız bir bağış taahhüdü alın, meclis/encümen kararıyla kabul edin, malı teslim alıp kayıtlarınıza girin, ancak ondan sonra ihtiyacın ortadan kalktığından söz edebilirsiniz. Bağış ihtimali ihale sürecinin başında ortaya çıkmışsa, ihaleye çıkmadan önce miktarı buna göre belirleyin; ihale ilan edildikten sonra miktar değişikliği bu yolla yapılamaz. İptal kararlarınızda gerekçeyi somut belgeye dayandırın ve kararda hangi belgeye dayanıldığını yazın. Kısmi teklife açık işlerde, ihtiyacın yalnızca bir kısmı ortadan kalkmışsa tüm ihaleyi değil ilgili kısmı değerlendirin. İptal kararının, istekliler tarafından itirazen şikayet konusu yapılabileceğini ve bu yolla iptal edilebileceğini unutmayın.