Hafriyat ve moloz döküm bedelleri nasıl takip edilmeli?

Sorun hem gelir kaybı hem çevre mevzuatı yönünden risk taşır; iki başlıkta ele almak gerekir.

Hafriyat toprağı ve inşaat/yıkıntı atıklarının yönetimi, çevre mevzuatındaki ilgili yönetmelikle düzenlenmiştir. Buna göre atıkların taşınması ve bertarafı izne tabidir, taşıma araçlarının ve döküm sahalarının kayıt altında olması gerekir. Belediyeler, döküm sahası işletmesi karşılığında meclis kararıyla belirlenen tarife üzerinden bedel alabilir.

Gelir tarafında kurulması gereken düzen: her yapı ruhsatı verilirken çıkacak hafriyat miktarı tahmini kayda alınmalı, taşıma için izin belgesi düzenlenmeli, döküm sahasında araç girişleri kantar veya sayaç kaydıyla belgelenmeli ve tahsilat bu kayda bağlanmalıdır. Ruhsat aşamasında alınan taahhüt ve teminatlar, kaçak dökümü caydırmada etkilidir.

Kaçak döküm tespitinde 2872 sayılı Çevre Kanunu ve ilgili mevzuat çerçevesinde idari yaptırım uygulanır; ayrıca sahanın eski haline getirilmesi masrafı sorumludan istenir.

Sayıştay denetimlerinde en sık raporlanan husus, döküm sahası işletilmesine rağmen bedel tarifesinin bulunmaması veya tahsilatın kayıt dışı yürütülmesidir.