Bir derneğin düzenlediği söyleşiye ses sistemi kurulumu için personel görevlendirip fazla mesai ödeyebilir miyiz?

Personelin fiilen çalışması ve puantajın düzenli tutulması, ödemenin usul yönünden doğru olduğunu gösterir, ama sorun usulde değil, işin belediyenin görev alanına hiç girmemesindedir, yani puantaj ne kadar düzgün olursa olsun, yanlış bir işe harcanan kamu kaynağını meşrulaştırmaz: 2024 denetiminde aynen, 'Sivil toplum kuruluşları tarafından düzenlenen yemek, söyleşi gibi organizasyon ve etkinlikler için belediye tarafından FAZLA MESAİ KARŞILIĞI PERSONEL GÖREVLENDİRMESİ YAPILDIĞI tespit edilmiştir.' 5393 sayılı Belediye Kanunu, belediyeyi 'belde sakinlerinin MAHALLI MÜŞTEREK NİTELİKTEKİ ihtiyaçlarını karşılamak üzere kurulan... kamu tüzel kişisi' olarak tanımlar ve belediyenin görev/yetkilerini de bu çerçevede sayar. Denetim, incelenen görevlendirme yazılarında neyin eksik olduğunu açıkça belirtir: 'yıl içerisinde belde sakinlerinin mahalli müşterek nitelikteki ihtiyaçlarının karşılanması amacını TAŞIMAYAN sivil toplum kuruluşlarına ait yemek, kahvaltı, söyleşi, aşure yapılması ve dağıtılması gibi organizasyon ve etkinlikler için personel görevlendirmesi yapıldığı görülmüştür.' Sonuç: 'belde sakinlerinin TAMAMINA ŞAMİL OLMAYAN, YALNIZCA BİR KISMINI TEMSİL EDEN dernek, vakıf gibi sivil toplum örgütlerinin etkinlik ve organizasyonlarında görevlendirme yapılması suretiyle belediye bütçe ve işgücü imkanlarının mahalli müşterek nitelikte OLMAYAN ihtiyaçların karşılanması için KULLANILMAMASI gerekmektedir.'

Analiz: (1) 'Personel gerçekten fazladan çalıştı, puantaj düzenli' savunması; FİİLİ ÇALIŞMANIN GERÇEKLİĞİ ile İŞİN MEŞRULUĞU'nu birbirine karıştırır: bir personelin mesai saatleri dışında gerçekten çalışması, o çalışmanın hangi işe harcandığı sorusunu ortadan kaldırmaz, mesele personelin çalışıp çalışmadığı değil, belediyenin bu işi yapmaya yetkili olup olmadığıdır (zabita-fazla-calisma-meclis-karari dosyasının 'usule uygunluk, işin özüne uygunluğun yerine geçmez' sürümü: bir harcamanın belgesi ne kadar düzgün olursa olsun, harcamanın kendisi yetki dışıysa, belge düzeni bu temel sorunu gidermez). (2) 'Bir derneğin etkinliği' ile 'belde sakinlerinin geneli' arasındaki fark, belediyenin sınırlarını belirleyen en temel ayrımdır: bir sivil toplum kuruluşu, ne kadar hayırsever bir amaç taşırsa taşısın, belde sakinlerinin tamamını değil, kendi üyelerini/takipçilerini temsil eder; belediye kaynağı ise ayrım gözetmeksizin herkese hizmet etmesi gereken bir kaynaktır, bir kesime özel etkinliğe bu kaynağın (personel, ekipman) tahsisi, diğer kesimlerin aynı imkanı talep edememesi anlamına gelir. (3) 'Sadece ses sistemi kurulumu, küçük bir katkı' gerekçesi büyüklüğe bakmaksızın geçersizdir: iş küçük görünse de (birkaç saatlik ses sistemi kurulumu), ilke aynıdır, belediye işgücü ve bütçesinin görev alanı dışı bir amaca tahsis edilip edilmediği, harcamanın büyüklüğüne değil, niteliğine bakılarak değerlendirilir. (4) Düzeltme; belediye dışı, mahalli müşterek nitelikte olmayan STK etkinliklerine personel/ekipman görevlendirmesinin durdurulması, görevlendirme taleplerinin önceden görev alanı kapsamında olup olmadığı yönünden bir ön değerlendirmeden geçirilmesidir.

Yapılacaklar: (1) Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğü'nün STK etkinliklerine görevlendirme uygulaması gözden geçirilsin, mahalli müşterek nitelikte olmayanlar için görevlendirme durdurulsun. (2) Geçmiş dönemde bu tür etkinliklere yapılan görevlendirme ve fazla mesai ödemelerinin toplam tutarı ve kapsamı çıkarılsın. (3) Görevlendirme taleplerini onaylayan birim için, 'bu etkinlik belde sakinlerinin genelinin mi yoksa bir kesiminin mi ihtiyacına yöneliktir' sorusunu içeren bir ön kontrol listesi oluşturulsun. (4) Belediyenin resmi olarak desteklediği (protokollü) etkinlikler ile bireysel STK taleplerinin ayrımı netleştirilsin.

Uygulama önerisi: personel/ekipman görevlendirme taleplerinizde tek soruluk kontrol uygulayın: 'bu etkinlikten belde sakinlerinin TAMAMI mı, yoksa sadece bir kısmı mı yararlanıyor?' İkincisiyse, bu belediyenin görev alanına girmez; ve denetçinin ölçüsü nettir: kamu kaynağı, ne kadar iyi niyetli bir amaca hizmet ederse etsin, ancak belde sakinlerinin geneline yönelik mahalli müşterek ihtiyaçlar için kullanılabilir.