Ücretsiz su verilen cami ve tuvalette sayaç gerekir mi?

Takılmıştır, 2024 denetiminde envanteriyle yazılmıştır: 16 hizmet binası, 89 park, 135 cami-Kur'an kursu, 37 umumi tuvalet, toplam 277 taşınmazda ücretsiz su kullanıldığı halde su sayacı bulunmadığı, ne kadar tüketildiğinin ölçülmediği tespit edilmiştir. Dayanak da açık: Su Kayıplarının Kontrolü Yönetmeliği Teknik Usuller Tebliği m.36, 'bedelsiz su kullanan abonelerden ibadethaneler, halk çeşmeleri ve kamu kurumlarınca kullanılan sular SAYAÇTAN GEÇİRİLİR; zaman aralıklarıyla okunur ve sürekli takip edilir.' Bedava olan bedeldir; ölçüm değil.

Analiz: (1) Neden ölçülür: ücretsiz kullanım; şebekeye verilen suyun nereye gittiği sorusunun cevabından muaf değildir, sayaçsız 277 nokta; kayıp-kaçak hesabınızın kara deliğidir: gerçek fiziki kayıp (boru sızıntısı) ile bedelsiz tüketim ayrıştırılamaz, kayıp oranınız olduğundan yüksek görünür, yatırım kararları yanlış veriye oturur (kayıp-kaçak ve damga-süresi-sayaç dosyalarının üçüncü halkası: ölçülmeyen su, yönetilemez). (2) Kontrolsüz muslukların riski: sayaçsız cami-tuvalet-park hattı; arıza-şamandıra kaçaklarının aylarca fark edilmemesi, hortumla amaç dışı kullanım ve komşu bağlantı suistimallerine açıktır, sayaç; fatura aracı olmadığında bile alarm cihazıdır: anormal endeks, arızayı haber verir. (3) Muhasebe-rapor boyutu: bedelsiz verilen suyun miktarı; idarenin sübvansiyon envanteridir, 'ibadethanelere-kamuya yılda şu kadar m³ bedelsiz su' satırı; tarife çalışmalarının, meclis kararlarının ve faaliyet raporunun verisidir (ücretsiz-gün-sübvansiyonu dosyasındaki ilke: görünen sübvans, yönetilen sübvanstır); ölçmeyen idare, kendi cömertliğinin tutarını da bilmez. (4) Kapsam netliği: ücretsizlik kararlarının kendisi de dayanağa muhtaçtır (hangi yerlere, hangi organ kararıyla), sayaç takınca çıkan tüketim verisi; bu kararların makul sınırda kalıp kalmadığının da testidir.

Yapılacaklar: (1) Envanter + sayaç programı: ücretsiz su verilen tüm noktaların listesi; sayaç takma takvimi (yoğun tüketimli cami-tuvaletlerden başlayarak) ve her noktaya abone-kayıt açılması (0-tarifeli/bedelsiz abone grubu). (2) Okuma-rapor rutini: bu grubun dönemsel endeks okuması; aylık 'bedelsiz tüketim raporu' (nokta bazlı m³), anormal artışta arıza-kontrol ekibi tetiklensin. (3) Karar hijyeni: ücretsiz kullanım listesinin dayanak kararlarını (meclis/yetkili organ) dosyalayın; listede dayanaksız yer varsa karara bağlayın ya da tarifeye alın. (4) Su dengesi entegrasyonu: bedelsiz tüketim verisini yıllık su dengesi (verilen-faturalanan-kayıp) tablosuna ayrı satır olarak işleyin; kayıp-kaçak oranınızı bu düzeltilmiş veriyle raporlayın.

Uygulama önerisi: su yönetiminde tek cümlelik ilkeyi benimseyin: 'bedelsiz musluk olur; sayaçsız musluk olmaz.' 277 noktasını sayaçla izleyen idare; hem şebekesini hem cömertliğinin hesabını bilir, izlemeyen ise, kayıp-kaçak tablosunda kendi camisinin abdest suyunu 'kaçak' diye arar; denetçi de eksikliği tek sayıyla gösterir: 277 taşınmaz, sıfır sayaç.